🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 07:36:27 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

क्षिप् (क्षिपँ)

तुदादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 06.0005
धात्वर्थ: प्रेरणे — भेजना, फेंकना, उड़ाना (to throw, to send, to make fly)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षिपतिक्षिपतःक्षिपन्ति
मध्यमक्षिपसिक्षिपथःक्षिपथ
उत्तमक्षिपामिक्षिपावःक्षिपामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षिपतात् / क्षिपताद् / क्षिपतुक्षिपताम्क्षिपन्तु
मध्यमक्षिप / क्षिपतात् / क्षिपताद्क्षिपतम्क्षिपत
उत्तमक्षिपाणिक्षिपावक्षिपाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअक्षिपत् / अक्षिपद्अक्षिपताम्अक्षिपन्
मध्यमअक्षिपःअक्षिपतम्अक्षिपत
उत्तमअक्षिपम्अक्षिपावअक्षिपाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षिपेत् / क्षिपेद्क्षिपेताम्क्षिपेयुः
मध्यमक्षिपेःक्षिपेतम्क्षिपेत
उत्तमक्षिपेयम्क्षिपेवक्षिपेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षेप्स्यतिक्षेप्स्यतःक्षेप्स्यन्ति
मध्यमक्षेप्स्यसिक्षेप्स्यथःक्षेप्स्यथ
उत्तमक्षेप्स्यामिक्षेप्स्यावःक्षेप्स्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षेप्ताक्षेप्तारौक्षेप्तारः
मध्यमक्षेप्तासिक्षेप्तास्थःक्षेप्तास्थ
उत्तमक्षेप्तास्मिक्षेप्तास्वःक्षेप्तास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचिक्षेपचिक्षिपतुःचिक्षिपुः
मध्यमचिक्षेपिथचिक्षिपथुःचिक्षिप
उत्तमचिक्षेपचिक्षिपिवचिक्षिपिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअक्षैप्सीत् / अक्षैप्सीद्अक्षैप्ताम्अक्षैप्सुः
मध्यमअक्षैप्सीःअक्षैप्तम्अक्षैप्त
उत्तमअक्षैप्सम्अक्षैप्स्वअक्षैप्स्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमक्षिप्यात् / क्षिप्याद्क्षिप्यास्ताम्क्षिप्यासुः
मध्यमक्षिप्याःक्षिप्यास्तम्क्षिप्यास्त
उत्तमक्षिप्यासम्क्षिप्यास्वक्षिप्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअक्षेप्स्यत् / अक्षेप्स्यद्अक्षेप्स्यताम्अक्षेप्स्यन्
मध्यमअक्षेप्स्यःअक्षेप्स्यतम्अक्षेप्स्यत
उत्तमअक्षेप्स्यम्अक्षेप्स्यावअक्षेप्स्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें