🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:35:19 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

तिल् (तिलँ)

तुदादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 06.0081
धात्वर्थ: स्नेहने — तेल लगाना, सिद्ध होना, चिकना होना (to oil, to be greasy, to anoint)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतिलतितिलतःतिलन्ति
मध्यमतिलसितिलथःतिलथ
उत्तमतिलामितिलावःतिलामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतिलतात् / तिलताद् / तिलतुतिलताम्तिलन्तु
मध्यमतिल / तिलतात् / तिलताद्तिलतम्तिलत
उत्तमतिलानितिलावतिलाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतिलत् / अतिलद्अतिलताम्अतिलन्
मध्यमअतिलःअतिलतम्अतिलत
उत्तमअतिलम्अतिलावअतिलाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतिलेत् / तिलेद्तिलेताम्तिलेयुः
मध्यमतिलेःतिलेतम्तिलेत
उत्तमतिलेयम्तिलेवतिलेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतेलिष्यतितेलिष्यतःतेलिष्यन्ति
मध्यमतेलिष्यसितेलिष्यथःतेलिष्यथ
उत्तमतेलिष्यामितेलिष्यावःतेलिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतेलितातेलितारौतेलितारः
मध्यमतेलितासितेलितास्थःतेलितास्थ
उत्तमतेलितास्मितेलितास्वःतेलितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतितेलतितिलतुःतितिलुः
मध्यमतितेलिथतितिलथुःतितिल
उत्तमतितेलतितिलिवतितिलिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतेलीत् / अतेलीद्अतेलिष्टाम्अतेलिषुः
मध्यमअतेलीःअतेलिष्टम्अतेलिष्ट
उत्तमअतेलिषम्अतेलिष्वअतेलिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतिल्यात् / तिल्याद्तिल्यास्ताम्तिल्यासुः
मध्यमतिल्याःतिल्यास्तम्तिल्यास्त
उत्तमतिल्यासम्तिल्यास्वतिल्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतेलिष्यत् / अतेलिष्यद्अतेलिष्यताम्अतेलिष्यन्
मध्यमअतेलिष्यःअतेलिष्यतम्अतेलिष्यत
उत्तमअतेलिष्यम्अतेलिष्यावअतेलिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें