२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
क्षुद् (क्षुदिँर्)
रुधादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 07.0006
धात्वर्थ: सम्पेषणे — कूटना, पीसना, चूर्ण बनाना (to crush, to grind, to powder)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुणत्ति क्षुन्तः / क्षुन्त्तः क्षुन्दन्ति मध्यम क्षुणत्सि क्षुन्त्थः / क्षुन्थः क्षुन्त्थ / क्षुन्थ उत्तम क्षुणद्मि क्षुन्द्वः क्षुन्द्मः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुणत्तु / क्षुन्तात् / क्षुन्ताद् / क्षुन्त्तात् / क्षुन्त्ताद् क्षुन्ताम् / क्षुन्त्ताम् क्षुन्दन्तु मध्यम क्षुन्तात् / क्षुन्ताद् / क्षुन्त्तात् / क्षुन्त्ताद् / क्षुन्द्धि / क्षुन्धि क्षुन्तम् / क्षुन्त्तम् क्षुन्त / क्षुन्त्त उत्तम क्षुणदानि क्षुणदाव क्षुणदाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षुणत् / अक्षुणद् अक्षुन्ताम् / अक्षुन्त्ताम् अक्षुन्दन् मध्यम अक्षुणः / अक्षुणत् / अक्षुणद् अक्षुन्तम् / अक्षुन्त्तम् अक्षुन्त / अक्षुन्त्त उत्तम अक्षुणदम् अक्षुन्द्व अक्षुन्द्म
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुन्द्यात् / क्षुन्द्याद् क्षुन्द्याताम् क्षुन्द्युः मध्यम क्षुन्द्याः क्षुन्द्यातम् क्षुन्द्यात उत्तम क्षुन्द्याम् क्षुन्द्याव क्षुन्द्याम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षोत्स्यति क्षोत्स्यतः क्षोत्स्यन्ति मध्यम क्षोत्स्यसि क्षोत्स्यथः क्षोत्स्यथ उत्तम क्षोत्स्यामि क्षोत्स्यावः क्षोत्स्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षोत्ता क्षोत्तारौ क्षोत्तारः मध्यम क्षोत्तासि क्षोत्तास्थः क्षोत्तास्थ उत्तम क्षोत्तास्मि क्षोत्तास्वः क्षोत्तास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चुक्षोद चुक्षुदतुः चुक्षुदुः मध्यम चुक्षोदिथ चुक्षुदथुः चुक्षुद उत्तम चुक्षोद चुक्षुदिव चुक्षुदिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षुदत् / अक्षुदद् / अक्षौत्सीत् / अक्षौत्सीद् अक्षुदताम् / अक्षौत्ताम् अक्षुदन् / अक्षौत्सुः मध्यम अक्षुदः / अक्षौत्सीः अक्षुदतम् / अक्षौत्तम् अक्षुदत / अक्षौत्त उत्तम अक्षुदम् / अक्षौत्सम् अक्षुदाव / अक्षौत्स्व अक्षुदाम / अक्षौत्स्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुद्यात् / क्षुद्याद् क्षुद्यास्ताम् क्षुद्यासुः मध्यम क्षुद्याः क्षुद्यास्तम् क्षुद्यास्त उत्तम क्षुद्यासम् क्षुद्यास्व क्षुद्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षोत्स्यत् / अक्षोत्स्यद् अक्षोत्स्यताम् अक्षोत्स्यन् मध्यम अक्षोत्स्यः अक्षोत्स्यतम् अक्षोत्स्यत उत्तम अक्षोत्स्यम् अक्षोत्स्याव अक्षोत्स्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुन्ते / क्षुन्त्ते क्षुन्दाते क्षुन्दते मध्यम क्षुन्त्से क्षुन्दाथे क्षुन्द्ध्वे / क्षुन्ध्वे उत्तम क्षुन्दे क्षुन्द्वहे क्षुन्द्महे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुन्ताम् / क्षुन्त्ताम् क्षुन्दाताम् क्षुन्दताम् मध्यम क्षुन्त्स्व क्षुन्दाथाम् क्षुन्द्ध्वम् / क्षुन्ध्वम् उत्तम क्षुणदै क्षुणदावहै क्षुणदामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षुन्त / अक्षुन्त्त अक्षुन्दाताम् अक्षुन्दत मध्यम अक्षुन्त्थाः / अक्षुन्थाः अक्षुन्दाथाम् अक्षुन्द्ध्वम् / अक्षुन्ध्वम् उत्तम अक्षुन्दि अक्षुन्द्वहि अक्षुन्द्महि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुन्दीत क्षुन्दीयाताम् क्षुन्दीरन् मध्यम क्षुन्दीथाः क्षुन्दीयाथाम् क्षुन्दीध्वम् उत्तम क्षुन्दीय क्षुन्दीवहि क्षुन्दीमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षोत्स्यते क्षोत्स्येते क्षोत्स्यन्ते मध्यम क्षोत्स्यसे क्षोत्स्येथे क्षोत्स्यध्वे उत्तम क्षोत्स्ये क्षोत्स्यावहे क्षोत्स्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षोत्ता क्षोत्तारौ क्षोत्तारः मध्यम क्षोत्तासे क्षोत्तासाथे क्षोत्ताध्वे उत्तम क्षोत्ताहे क्षोत्तास्वहे क्षोत्तास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम चुक्षुदे चुक्षुदाते चुक्षुदिरे मध्यम चुक्षुदिषे चुक्षुदाथे चुक्षुदिध्वे उत्तम चुक्षुदे चुक्षुदिवहे चुक्षुदिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षुत्त अक्षुत्साताम् अक्षुत्सत मध्यम अक्षुत्थाः अक्षुत्साथाम् अक्षुद्ध्वम् उत्तम अक्षुत्सि अक्षुत्स्वहि अक्षुत्स्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुत्सीष्ट क्षुत्सीयास्ताम् क्षुत्सीरन् मध्यम क्षुत्सीष्ठाः क्षुत्सीयास्थाम् क्षुत्सीध्वम् उत्तम क्षुत्सीय क्षुत्सीवहि क्षुत्सीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षोत्स्यत अक्षोत्स्येताम् अक्षोत्स्यन्त मध्यम अक्षोत्स्यथाः अक्षोत्स्येथाम् अक्षोत्स्यध्वम् उत्तम अक्षोत्स्ये अक्षोत्स्यावहि अक्षोत्स्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुद्यते क्षुद्येते क्षुद्यन्ते मध्यम क्षुद्यसे क्षुद्येथे क्षुद्यध्वे उत्तम क्षुद्ये क्षुद्यावहे क्षुद्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुद्यताम् क्षुद्येताम् क्षुद्यन्ताम् मध्यम क्षुद्यस्व क्षुद्येथाम् क्षुद्यध्वम् उत्तम क्षुद्यै क्षुद्यावहै क्षुद्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अक्षुद्यत अक्षुद्येताम् अक्षुद्यन्त मध्यम अक्षुद्यथाः अक्षुद्येथाम् अक्षुद्यध्वम् उत्तम अक्षुद्ये अक्षुद्यावहि अक्षुद्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षुद्येत क्षुद्येयाताम् क्षुद्येरन् मध्यम क्षुद्येथाः क्षुद्येयाथाम् क्षुद्येध्वम् उत्तम क्षुद्येय क्षुद्येवहि क्षुद्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम क्षोत्स्यते क्षोत्स्येते क्षोत्स्यन्ते मध्यम क्षोत्स्यसे क्षोत्स्येथे क्षोत्स्यध्वे उत्तम क्षोत्स्ये क्षोत्स्यावहे क्षोत्स्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त क्षोदन — — क्षोदनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त क्षोदक क्षोदकः क्षोदिका क्षोदकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त क्षोत्तृ क्षोत्ता क्षोत्त्री क्षोत्तृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त क्षोद्य क्षोद्यः क्षोद्या क्षोद्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) क्षोत्तव्य क्षोत्तव्यः क्षोत्तव्या क्षोत्तव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त क्षोदनीय क्षोदनीयः क्षोदनीया क्षोदनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) क्षुण्ण क्षुण्णः क्षुण्णा क्षुण्णम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) क्षुण्णवत् क्षुण्णवान् क्षुण्णवती क्षुण्णवत् / क्षुण्णवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) क्षुन्दत् क्षुन्दन् क्षुन्दती क्षुन्दत् / क्षुन्दद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त क्षोत्स्यत् क्षोत्स्यन् क्षोत्स्यती / क्षोत्स्यन्ती क्षोत्स्यत् / क्षोत्स्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) क्षुन्दान क्षुन्दानः क्षुन्दाना क्षुन्दानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) क्षुत्त्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रक्षुद्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) क्षोत्तुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय क्षोदम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त क्षोद क्षोदः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त क्षुत्ति — क्षुत्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त चुक्षुद्वस् चुक्षुद्वान् चुक्षुदुषी चुक्षुद्वत् / चुक्षुद्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।