🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:14:26 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

शिष् (शिषॢँ)

रुधादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 07.0014
धात्वर्थ: विशेषणे — विशेषता बताना, भिन्नता दिखाना, गुण दोष दिखाना (to distinguish,to criticize, to characterize)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशिनष्टिशिंष्टःशिंषन्ति
मध्यमशिनक्षिशिंष्ठःशिंष्ठ
उत्तमशिनष्मिशिंष्वःशिंष्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशिंष्टात् / शिंष्टाद् / शिनष्टुशिंष्टाम्शिंषन्तु
मध्यमशिंष्टात् / शिंष्टाद् / शिण्ड्ढि / शिण्ढिशिंष्टम्शिंष्ट
उत्तमशिनषाणिशिनषावशिनषाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशिनट् / अशिनड्अशिंष्टाम्अशिंषन्
मध्यमअशिनट् / अशिनड्अशिंष्टम्अशिंष्ट
उत्तमअशिनषम्अशिंष्वअशिंष्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशिंष्यात् / शिंष्याद्शिंष्याताम्शिंष्युः
मध्यमशिंष्याःशिंष्यातम्शिंष्यात
उत्तमशिंष्याम्शिंष्यावशिंष्याम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशेक्ष्यतिशेक्ष्यतःशेक्ष्यन्ति
मध्यमशेक्ष्यसिशेक्ष्यथःशेक्ष्यथ
उत्तमशेक्ष्यामिशेक्ष्यावःशेक्ष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशेष्टाशेष्टारौशेष्टारः
मध्यमशेष्टासिशेष्टास्थःशेष्टास्थ
उत्तमशेष्टास्मिशेष्टास्वःशेष्टास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशिशेषशिशिषतुःशिशिषुः
मध्यमशिशेषिथशिशिषथुःशिशिष
उत्तमशिशेषशिशिषिवशिशिषिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशिषत् / अशिषद्अशिषताम्अशिषन्
मध्यमअशिषःअशिषतम्अशिषत
उत्तमअशिषम्अशिषावअशिषाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमशिष्यात् / शिष्याद्शिष्यास्ताम्शिष्यासुः
मध्यमशिष्याःशिष्यास्तम्शिष्यास्त
उत्तमशिष्यासम्शिष्यास्वशिष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशेक्ष्यत् / अशेक्ष्यद्अशेक्ष्यताम्अशेक्ष्यन्
मध्यमअशेक्ष्यःअशेक्ष्यतम्अशेक्ष्यत
उत्तमअशेक्ष्यम्अशेक्ष्यावअशेक्ष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें