🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:13:52 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

भुज् (भुजँ)

रुधादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 07.0017
धात्वर्थ: पालनाभ्यवहारयोः — संरक्षण करना, पालन करना, खाना, भक्षण करना (to protect, to preserve, to eat, to consume)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभुनक्तिभुङ्क्तःभुञ्जन्ति
मध्यमभुनक्षिभुङ्क्थःभुङ्क्थ
उत्तमभुनज्मिभुञ्ज्वःभुञ्ज्मः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभुङ्क्तात् / भुङ्क्ताद् / भुनक्तुभुङ्क्ताम्भुञ्जन्तु
मध्यमभुङ्क्तात् / भुङ्क्ताद् / भुङ्ग्धिभुङ्क्तम्भुङ्क्त
उत्तमभुनजानिभुनजावभुनजाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभुनक् / अभुनग्अभुङ्क्ताम्अभुञ्जन्
मध्यमअभुनक् / अभुनग्अभुङ्क्तम्अभुङ्क्त
उत्तमअभुनजम्अभुञ्ज्वअभुञ्ज्म

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभुञ्ज्यात् / भुञ्ज्याद्भुञ्ज्याताम्भुञ्ज्युः
मध्यमभुञ्ज्याःभुञ्ज्यातम्भुञ्ज्यात
उत्तमभुञ्ज्याम्भुञ्ज्यावभुञ्ज्याम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभोक्ष्यतिभोक्ष्यतःभोक्ष्यन्ति
मध्यमभोक्ष्यसिभोक्ष्यथःभोक्ष्यथ
उत्तमभोक्ष्यामिभोक्ष्यावःभोक्ष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभोक्ताभोक्तारौभोक्तारः
मध्यमभोक्तासिभोक्तास्थःभोक्तास्थ
उत्तमभोक्तास्मिभोक्तास्वःभोक्तास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबुभोजबुभुजतुःबुभुजुः
मध्यमबुभोजिथबुभुजथुःबुभुज
उत्तमबुभोजबुभुजिवबुभुजिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभौक्षीत् / अभौक्षीद्अभौक्ताम्अभौक्षुः
मध्यमअभौक्षीःअभौक्तम्अभौक्त
उत्तमअभौक्षम्अभौक्ष्वअभौक्ष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभुज्यात् / भुज्याद्भुज्यास्ताम्भुज्यासुः
मध्यमभुज्याःभुज्यास्तम्भुज्यास्त
उत्तमभुज्यासम्भुज्यास्वभुज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभोक्ष्यत् / अभोक्ष्यद्अभोक्ष्यताम्अभोक्ष्यन्
मध्यमअभोक्ष्यःअभोक्ष्यतम्अभोक्ष्यत
उत्तमअभोक्ष्यम्अभोक्ष्यावअभोक्ष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें