🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:32:35 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

श्रथ् (श्रथँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0019
धात्वर्थ: प्रयत्ने — प्रयत्न करना, जाना (to make effort, to try, to set out)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयतिश्राथयतःश्राथयन्ति
मध्यमश्राथयसिश्राथयथःश्राथयथ
उत्तमश्राथयामिश्राथयावःश्राथयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयतात् / श्राथयताद् / श्राथयतुश्राथयताम्श्राथयन्तु
मध्यमश्राथय / श्राथयतात् / श्राथयताद्श्राथयतम्श्राथयत
उत्तमश्राथयानिश्राथयावश्राथयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्राथयत् / अश्राथयद्अश्राथयताम्अश्राथयन्
मध्यमअश्राथयःअश्राथयतम्अश्राथयत
उत्तमअश्राथयम्अश्राथयावअश्राथयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयेत् / श्राथयेद्श्राथयेताम्श्राथयेयुः
मध्यमश्राथयेःश्राथयेतम्श्राथयेत
उत्तमश्राथयेयम्श्राथयेवश्राथयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयिष्यतिश्राथयिष्यतःश्राथयिष्यन्ति
मध्यमश्राथयिष्यसिश्राथयिष्यथःश्राथयिष्यथ
उत्तमश्राथयिष्यामिश्राथयिष्यावःश्राथयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयिताश्राथयितारौश्राथयितारः
मध्यमश्राथयितासिश्राथयितास्थःश्राथयितास्थ
उत्तमश्राथयितास्मिश्राथयितास्वःश्राथयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथयाञ्चकार / श्राथयामास / श्राथयाम्बभूवश्राथयाञ्चक्रतुः / श्राथयामासतुः / श्राथयाम्बभूवतुःश्राथयाञ्चक्रुः / श्राथयामासुः / श्राथयाम्बभूवुः
मध्यमश्राथयाञ्चकर्थ / श्राथयामासिथ / श्राथयाम्बभूविथश्राथयाञ्चक्रथुः / श्राथयामासथुः / श्राथयाम्बभूवथुःश्राथयाञ्चक्र / श्राथयामास / श्राथयाम्बभूव
उत्तमश्राथयाञ्चकर / श्राथयाञ्चकार / श्राथयामास / श्राथयाम्बभूवश्राथयाञ्चकृव / श्राथयामासिव / श्राथयाम्बभूविवश्राथयाञ्चकृम / श्राथयामासिम / श्राथयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअशिश्रथत् / अशिश्रथद्अशिश्रथताम्अशिश्रथन्
मध्यमअशिश्रथःअशिश्रथतम्अशिश्रथत
उत्तमअशिश्रथम्अशिश्रथावअशिश्रथाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमश्राथ्यात् / श्राथ्याद्श्राथ्यास्ताम्श्राथ्यासुः
मध्यमश्राथ्याःश्राथ्यास्तम्श्राथ्यास्त
उत्तमश्राथ्यासम्श्राथ्यास्वश्राथ्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअश्राथयिष्यत् / अश्राथयिष्यद्अश्राथयिष्यताम्अश्राथयिष्यन्
मध्यमअश्राथयिष्यःअश्राथयिष्यतम्अश्राथयिष्यत
उत्तमअश्राथयिष्यम्अश्राथयिष्यावअश्राथयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें