🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:18 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दंह् (दहिँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0166
धात्वर्थ: रक्षणे मोक्षणे च — संरक्षण करना, मुक्त करना (to protect,to release)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहति / दंहयतिदंहतः / दंहयतःदंहन्ति / दंहयन्ति
मध्यमदंहयसि / दंहसिदंहथः / दंहयथःदंहथ / दंहयथ
उत्तमदंहयामि / दंहामिदंहयावः / दंहावःदंहयामः / दंहामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहतात् / दंहताद् / दंहतु / दंहयतात् / दंहयताद् / दंहयतुदंहताम् / दंहयताम्दंहन्तु / दंहयन्तु
मध्यमदंह / दंहतात् / दंहताद् / दंहय / दंहयतात् / दंहयताद्दंहतम् / दंहयतम्दंहत / दंहयत
उत्तमदंहयानि / दंहानिदंहयाव / दंहावदंहयाम / दंहाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंहत् / अदंहद् / अदंहयत् / अदंहयद्अदंहताम् / अदंहयताम्अदंहन् / अदंहयन्
मध्यमअदंहः / अदंहयःअदंहतम् / अदंहयतम्अदंहत / अदंहयत
उत्तमअदंहम् / अदंहयम्अदंहयाव / अदंहावअदंहयाम / अदंहाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहयेत् / दंहयेद् / दंहेत् / दंहेद्दंहयेताम् / दंहेताम्दंहयेयुः / दंहेयुः
मध्यमदंहयेः / दंहेःदंहयेतम् / दंहेतम्दंहयेत / दंहेत
उत्तमदंहयेयम् / दंहेयम्दंहयेव / दंहेवदंहयेम / दंहेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहयिष्यति / दंहिष्यतिदंहयिष्यतः / दंहिष्यतःदंहयिष्यन्ति / दंहिष्यन्ति
मध्यमदंहयिष्यसि / दंहिष्यसिदंहयिष्यथः / दंहिष्यथःदंहयिष्यथ / दंहिष्यथ
उत्तमदंहयिष्यामि / दंहिष्यामिदंहयिष्यावः / दंहिष्यावःदंहयिष्यामः / दंहिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहयिता / दंहितादंहयितारौ / दंहितारौदंहयितारः / दंहितारः
मध्यमदंहयितासि / दंहितासिदंहयितास्थः / दंहितास्थःदंहयितास्थ / दंहितास्थ
उत्तमदंहयितास्मि / दंहितास्मिदंहयितास्वः / दंहितास्वःदंहयितास्मः / दंहितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंहयाञ्चकार / दंहयामास / दंहयाम्बभूव / ददंहदंहयाञ्चक्रतुः / दंहयामासतुः / दंहयाम्बभूवतुः / ददंहतुःदंहयाञ्चक्रुः / दंहयामासुः / दंहयाम्बभूवुः / ददंहुः
मध्यमदंहयाञ्चकर्थ / दंहयामासिथ / दंहयाम्बभूविथ / ददंहिथदंहयाञ्चक्रथुः / दंहयामासथुः / दंहयाम्बभूवथुः / ददंहथुःदंहयाञ्चक्र / दंहयामास / दंहयाम्बभूव / ददंह
उत्तमदंहयाञ्चकर / दंहयाञ्चकार / दंहयामास / दंहयाम्बभूव / ददंहदंहयाञ्चकृव / दंहयामासिव / दंहयाम्बभूविव / ददंहिवदंहयाञ्चकृम / दंहयामासिम / दंहयाम्बभूविम / ददंहिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंहीत् / अदंहीद् / अददंहत् / अददंहद्अदंहिष्टाम् / अददंहताम्अदंहिषुः / अददंहन्
मध्यमअदंहीः / अददंहःअदंहिष्टम् / अददंहतम्अदंहिष्ट / अददंहत
उत्तमअदंहिषम् / अददंहम्अदंहिष्व / अददंहावअदंहिष्म / अददंहाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदंह्यात् / दंह्याद्दंह्यास्ताम्दंह्यासुः
मध्यमदंह्याःदंह्यास्तम्दंह्यास्त
उत्तमदंह्यासम्दंह्यास्वदंह्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदंहयिष्यत् / अदंहयिष्यद् / अदंहिष्यत् / अदंहिष्यद्अदंहयिष्यताम् / अदंहिष्यताम्अदंहयिष्यन् / अदंहिष्यन्
मध्यमअदंहयिष्यः / अदंहिष्यःअदंहयिष्यतम् / अदंहिष्यतम्अदंहयिष्यत / अदंहिष्यत
उत्तमअदंहयिष्यम् / अदंहिष्यम्अदंहयिष्याव / अदंहिष्यावअदंहयिष्याम / अदंहिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें