२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें
चित् (चितँ)
चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0192
धात्वर्थ: सञ्चेतने — विचार करना, चिंतन करना, स्मरण करना, याद करना (to think to perceive, to meditate, to remember, to memorize)
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयते
चेतयेते
चेतयन्ते
मध्यम
चेतयसे
चेतयेथे
चेतयध्वे
उत्तम
चेतये
चेतयावहे
चेतयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयताम्
चेतयेताम्
चेतयन्ताम्
मध्यम
चेतयस्व
चेतयेथाम्
चेतयध्वम्
उत्तम
चेतयै
चेतयावहै
चेतयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अचेतयत
अचेतयेताम्
अचेतयन्त
मध्यम
अचेतयथाः
अचेतयेथाम्
अचेतयध्वम्
उत्तम
अचेतये
अचेतयावहि
अचेतयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयेत
चेतयेयाताम्
चेतयेरन्
मध्यम
चेतयेथाः
चेतयेयाथाम्
चेतयेध्वम्
उत्तम
चेतयेय
चेतयेवहि
चेतयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयिष्यते
चेतयिष्येते
चेतयिष्यन्ते
मध्यम
चेतयिष्यसे
चेतयिष्येथे
चेतयिष्यध्वे
उत्तम
चेतयिष्ये
चेतयिष्यावहे
चेतयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयिता
चेतयितारौ
चेतयितारः
मध्यम
चेतयितासे
चेतयितासाथे
चेतयिताध्वे
उत्तम
चेतयिताहे
चेतयितास्वहे
चेतयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयाञ्चक्रे / चेतयामास / चेतयाम्बभूव
चेतयाञ्चक्राते / चेतयामासतुः / चेतयाम्बभूवतुः
चेतयाञ्चक्रिरे / चेतयामासुः / चेतयाम्बभूवुः
मध्यम
चेतयाञ्चकृषे / चेतयामासिथ / चेतयाम्बभूविथ
चेतयाञ्चक्राथे / चेतयामासथुः / चेतयाम्बभूवथुः
चेतयाञ्चकृढ्वे / चेतयामास / चेतयाम्बभूव
उत्तम
चेतयाञ्चक्रे / चेतयामास / चेतयाम्बभूव
चेतयाञ्चकृवहे / चेतयामासिव / चेतयाम्बभूविव
चेतयाञ्चकृमहे / चेतयामासिम / चेतयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अचीचितत
अचीचितेताम्
अचीचितन्त
मध्यम
अचीचितथाः
अचीचितेथाम्
अचीचितध्वम्
उत्तम
अचीचिते
अचीचितावहि
अचीचितामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयिषीष्ट
चेतयिषीयास्ताम्
चेतयिषीरन्
मध्यम
चेतयिषीष्ठाः
चेतयिषीयास्थाम्
चेतयिषीढ्वम् / चेतयिषीध्वम्
उत्तम
चेतयिषीय
चेतयिषीवहि
चेतयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अचेतयिष्यत
अचेतयिष्येताम्
अचेतयिष्यन्त
मध्यम
अचेतयिष्यथाः
अचेतयिष्येथाम्
अचेतयिष्यध्वम्
उत्तम
अचेतयिष्ये
अचेतयिष्यावहि
अचेतयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेत्यते
चेत्येते
चेत्यन्ते
मध्यम
चेत्यसे
चेत्येथे
चेत्यध्वे
उत्तम
चेत्ये
चेत्यावहे
चेत्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेत्यताम्
चेत्येताम्
चेत्यन्ताम्
मध्यम
चेत्यस्व
चेत्येथाम्
चेत्यध्वम्
उत्तम
चेत्यै
चेत्यावहै
चेत्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
अचेत्यत
अचेत्येताम्
अचेत्यन्त
मध्यम
अचेत्यथाः
अचेत्येथाम्
अचेत्यध्वम्
उत्तम
अचेत्ये
अचेत्यावहि
अचेत्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेत्येत
चेत्येयाताम्
चेत्येरन्
मध्यम
चेत्येथाः
चेत्येयाथाम्
चेत्येध्वम्
उत्तम
चेत्येय
चेत्येवहि
चेत्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष
एकवचन
द्विवचन
बहुवचन
प्रथम
चेतयिष्यते / चेतिष्यते
चेतयिष्येते / चेतिष्येते
चेतयिष्यन्ते / चेतिष्यन्ते
मध्यम
चेतयिष्यसे / चेतिष्यसे
चेतयिष्येथे / चेतिष्येथे
चेतयिष्यध्वे / चेतिष्यध्वे
उत्तम
चेतयिष्ये / चेतिष्ये
चेतयिष्यावहे / चेतिष्यावहे
चेतयिष्यामहे / चेतिष्यामहे
प्रत्यय
प्रयोग / अर्थ
प्रातिपदिक / अव्यय
पुंलिङ्ग
स्त्रीलिङ्ग
नपुंसकलिङ्ग
ल्युट्
भाववाचक/करणवाचक कृदन्त
चेतन
—
—
चेतनम्
ण्वुल्
कर्तृवाचक कृदन्त
चेतक
चेतकः
चेतिका
चेतकम्
तृच्
कर्तृवाचक कृदन्त
चेतयितृ
चेतयिता
चेतयित्री
चेतयितृ
यत्
विध्यर्थक कृदन्त
चेत्य
चेत्यः
चेत्या
चेत्यम्
तव्य
विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए)
चेतयितव्य
चेतयितव्यः
चेतयितव्या
चेतयितव्यम्
अनीयर्
विध्यर्थक कृदन्त
चेतनीय
चेतनीयः
चेतनीया
चेतनीयम्
क्त
भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा)
चेतित
चेतितः
चेतिता
चेतितम्
क्तवतु
भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा)
चेतितवत्
चेतितवान्
चेतितवती
चेतितवत् / चेतितवद्
शानच्
वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद)
चेतयमान
चेतयमानः
चेतयमाना
चेतयमानम्
क्त्वा
पूर्वकालिक अव्यय (करके)
चेतयित्वा
—
—
—
ल्यप्
पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके)
प्रचेत्य
—
—
—
तुमुन्
निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए)
चेतयितुम्
—
—
—
णमुल्
पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय
चेतम्
—
—
—
क्तिन्
भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त
चेत्ति
—
चेत्तिः
—
क्वसु
भूतकालिक (लिट्) कृदन्त
चेतयाम्बभूवस्
चेतयाम्बभूवान्
चेतयाम्बभूषी
चेतयाम्बभूवत् / चेतयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।
ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।