२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
स्पश् (स्पशँ)
चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0200
धात्वर्थ: ग्रहणसंश्लेषणयोः — लेना, संयोग करना, जोड़ना (to take, to join, to unite)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयते स्पाशयेते स्पाशयन्ते मध्यम स्पाशयसे स्पाशयेथे स्पाशयध्वे उत्तम स्पाशये स्पाशयावहे स्पाशयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयताम् स्पाशयेताम् स्पाशयन्ताम् मध्यम स्पाशयस्व स्पाशयेथाम् स्पाशयध्वम् उत्तम स्पाशयै स्पाशयावहै स्पाशयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पाशयत अस्पाशयेताम् अस्पाशयन्त मध्यम अस्पाशयथाः अस्पाशयेथाम् अस्पाशयध्वम् उत्तम अस्पाशये अस्पाशयावहि अस्पाशयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयेत स्पाशयेयाताम् स्पाशयेरन् मध्यम स्पाशयेथाः स्पाशयेयाथाम् स्पाशयेध्वम् उत्तम स्पाशयेय स्पाशयेवहि स्पाशयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयिष्यते स्पाशयिष्येते स्पाशयिष्यन्ते मध्यम स्पाशयिष्यसे स्पाशयिष्येथे स्पाशयिष्यध्वे उत्तम स्पाशयिष्ये स्पाशयिष्यावहे स्पाशयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयिता स्पाशयितारौ स्पाशयितारः मध्यम स्पाशयितासे स्पाशयितासाथे स्पाशयिताध्वे उत्तम स्पाशयिताहे स्पाशयितास्वहे स्पाशयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयाञ्चक्रे / स्पाशयामास / स्पाशयाम्बभूव स्पाशयाञ्चक्राते / स्पाशयामासतुः / स्पाशयाम्बभूवतुः स्पाशयाञ्चक्रिरे / स्पाशयामासुः / स्पाशयाम्बभूवुः मध्यम स्पाशयाञ्चकृषे / स्पाशयामासिथ / स्पाशयाम्बभूविथ स्पाशयाञ्चक्राथे / स्पाशयामासथुः / स्पाशयाम्बभूवथुः स्पाशयाञ्चकृढ्वे / स्पाशयामास / स्पाशयाम्बभूव उत्तम स्पाशयाञ्चक्रे / स्पाशयामास / स्पाशयाम्बभूव स्पाशयाञ्चकृवहे / स्पाशयामासिव / स्पाशयाम्बभूविव स्पाशयाञ्चकृमहे / स्पाशयामासिम / स्पाशयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपस्पशत अपस्पशेताम् अपस्पशन्त मध्यम अपस्पशथाः अपस्पशेथाम् अपस्पशध्वम् उत्तम अपस्पशे अपस्पशावहि अपस्पशामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयिषीष्ट स्पाशयिषीयास्ताम् स्पाशयिषीरन् मध्यम स्पाशयिषीष्ठाः स्पाशयिषीयास्थाम् स्पाशयिषीढ्वम् / स्पाशयिषीध्वम् उत्तम स्पाशयिषीय स्पाशयिषीवहि स्पाशयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पाशयिष्यत अस्पाशयिष्येताम् अस्पाशयिष्यन्त मध्यम अस्पाशयिष्यथाः अस्पाशयिष्येथाम् अस्पाशयिष्यध्वम् उत्तम अस्पाशयिष्ये अस्पाशयिष्यावहि अस्पाशयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाश्यते स्पाश्येते स्पाश्यन्ते मध्यम स्पाश्यसे स्पाश्येथे स्पाश्यध्वे उत्तम स्पाश्ये स्पाश्यावहे स्पाश्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाश्यताम् स्पाश्येताम् स्पाश्यन्ताम् मध्यम स्पाश्यस्व स्पाश्येथाम् स्पाश्यध्वम् उत्तम स्पाश्यै स्पाश्यावहै स्पाश्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अस्पाश्यत अस्पाश्येताम् अस्पाश्यन्त मध्यम अस्पाश्यथाः अस्पाश्येथाम् अस्पाश्यध्वम् उत्तम अस्पाश्ये अस्पाश्यावहि अस्पाश्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाश्येत स्पाश्येयाताम् स्पाश्येरन् मध्यम स्पाश्येथाः स्पाश्येयाथाम् स्पाश्येध्वम् उत्तम स्पाश्येय स्पाश्येवहि स्पाश्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम स्पाशयिष्यते / स्पाशिष्यते स्पाशयिष्येते / स्पाशिष्येते स्पाशयिष्यन्ते / स्पाशिष्यन्ते मध्यम स्पाशयिष्यसे / स्पाशिष्यसे स्पाशयिष्येथे / स्पाशिष्येथे स्पाशयिष्यध्वे / स्पाशिष्यध्वे उत्तम स्पाशयिष्ये / स्पाशिष्ये स्पाशयिष्यावहे / स्पाशिष्यावहे स्पाशयिष्यामहे / स्पाशिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त स्पाशन — — स्पाशनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त स्पाशक स्पाशकः स्पाशिका स्पाशकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त स्पाशयितृ स्पाशयिता स्पाशयित्री स्पाशयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त स्पाश्य स्पाश्यः स्पाश्या स्पाश्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) स्पाशयितव्य स्पाशयितव्यः स्पाशयितव्या स्पाशयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त स्पाशनीय स्पाशनीयः स्पाशनीया स्पाशनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) स्पाशित स्पाशितः स्पाशिता स्पाशितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) स्पाशितवत् स्पाशितवान् स्पाशितवती स्पाशितवत् / स्पाशितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) स्पाशयमान स्पाशयमानः स्पाशयमाना स्पाशयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) स्पाशयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रस्पाश्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) स्पाशयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय स्पाशम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त स्पाष्टि — स्पाष्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त स्पाशयाम्बभूवस् स्पाशयाम्बभूवान् स्पाशयाम्बभूषी स्पाशयाम्बभूवत् / स्पाशयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।