🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:36:53 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

भर्त्स् (भर्त्सँ)

चुरादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 10.0202
धात्वर्थ: तर्जने — धिक्कारना, निन्दा करना, डराना, धुडकाना (to hate, to insult, to ignore, to blame, to criticize, to frighten)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयतेभर्त्सयेतेभर्त्सयन्ते
मध्यमभर्त्सयसेभर्त्सयेथेभर्त्सयध्वे
उत्तमभर्त्सयेभर्त्सयावहेभर्त्सयामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयताम्भर्त्सयेताम्भर्त्सयन्ताम्
मध्यमभर्त्सयस्वभर्त्सयेथाम्भर्त्सयध्वम्
उत्तमभर्त्सयैभर्त्सयावहैभर्त्सयामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभर्त्सयतअभर्त्सयेताम्अभर्त्सयन्त
मध्यमअभर्त्सयथाःअभर्त्सयेथाम्अभर्त्सयध्वम्
उत्तमअभर्त्सयेअभर्त्सयावहिअभर्त्सयामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयेतभर्त्सयेयाताम्भर्त्सयेरन्
मध्यमभर्त्सयेथाःभर्त्सयेयाथाम्भर्त्सयेध्वम्
उत्तमभर्त्सयेयभर्त्सयेवहिभर्त्सयेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयिष्यतेभर्त्सयिष्येतेभर्त्सयिष्यन्ते
मध्यमभर्त्सयिष्यसेभर्त्सयिष्येथेभर्त्सयिष्यध्वे
उत्तमभर्त्सयिष्येभर्त्सयिष्यावहेभर्त्सयिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयिताभर्त्सयितारौभर्त्सयितारः
मध्यमभर्त्सयितासेभर्त्सयितासाथेभर्त्सयिताध्वे
उत्तमभर्त्सयिताहेभर्त्सयितास्वहेभर्त्सयितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयाञ्चक्रे / भर्त्सयामास / भर्त्सयाम्बभूवभर्त्सयाञ्चक्राते / भर्त्सयामासतुः / भर्त्सयाम्बभूवतुःभर्त्सयाञ्चक्रिरे / भर्त्सयामासुः / भर्त्सयाम्बभूवुः
मध्यमभर्त्सयाञ्चकृषे / भर्त्सयामासिथ / भर्त्सयाम्बभूविथभर्त्सयाञ्चक्राथे / भर्त्सयामासथुः / भर्त्सयाम्बभूवथुःभर्त्सयाञ्चकृढ्वे / भर्त्सयामास / भर्त्सयाम्बभूव
उत्तमभर्त्सयाञ्चक्रे / भर्त्सयामास / भर्त्सयाम्बभूवभर्त्सयाञ्चकृवहे / भर्त्सयामासिव / भर्त्सयाम्बभूविवभर्त्सयाञ्चकृमहे / भर्त्सयामासिम / भर्त्सयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअबभर्त्सतअबभर्त्सेताम्अबभर्त्सन्त
मध्यमअबभर्त्सथाःअबभर्त्सेथाम्अबभर्त्सध्वम्
उत्तमअबभर्त्सेअबभर्त्सावहिअबभर्त्सामहि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभर्त्सयिषीष्टभर्त्सयिषीयास्ताम्भर्त्सयिषीरन्
मध्यमभर्त्सयिषीष्ठाःभर्त्सयिषीयास्थाम्भर्त्सयिषीढ्वम् / भर्त्सयिषीध्वम्
उत्तमभर्त्सयिषीयभर्त्सयिषीवहिभर्त्सयिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभर्त्सयिष्यतअभर्त्सयिष्येताम्अभर्त्सयिष्यन्त
मध्यमअभर्त्सयिष्यथाःअभर्त्सयिष्येथाम्अभर्त्सयिष्यध्वम्
उत्तमअभर्त्सयिष्येअभर्त्सयिष्यावहिअभर्त्सयिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें