२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
कृप् (कृपँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0278
धात्वर्थ: अवकल्कने — कल्पना करना, विचार करना, मिश्रित करना, चित्रित करना, रंगना (to mix, to think, to imagine, to paint)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयति कल्पयतः कल्पयन्ति मध्यम कल्पयसि कल्पयथः कल्पयथ उत्तम कल्पयामि कल्पयावः कल्पयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयतात् / कल्पयताद् / कल्पयतु कल्पयताम् कल्पयन्तु मध्यम कल्पय / कल्पयतात् / कल्पयताद् कल्पयतम् कल्पयत उत्तम कल्पयानि कल्पयाव कल्पयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अकल्पयत् / अकल्पयद् अकल्पयताम् अकल्पयन् मध्यम अकल्पयः अकल्पयतम् अकल्पयत उत्तम अकल्पयम् अकल्पयाव अकल्पयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयेत् / कल्पयेद् कल्पयेताम् कल्पयेयुः मध्यम कल्पयेः कल्पयेतम् कल्पयेत उत्तम कल्पयेयम् कल्पयेव कल्पयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिष्यति कल्पयिष्यतः कल्पयिष्यन्ति मध्यम कल्पयिष्यसि कल्पयिष्यथः कल्पयिष्यथ उत्तम कल्पयिष्यामि कल्पयिष्यावः कल्पयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिता कल्पयितारौ कल्पयितारः मध्यम कल्पयितासि कल्पयितास्थः कल्पयितास्थ उत्तम कल्पयितास्मि कल्पयितास्वः कल्पयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयाञ्चकार / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव कल्पयाञ्चक्रतुः / कल्पयामासतुः / कल्पयाम्बभूवतुः कल्पयाञ्चक्रुः / कल्पयामासुः / कल्पयाम्बभूवुः मध्यम कल्पयाञ्चकर्थ / कल्पयामासिथ / कल्पयाम्बभूविथ कल्पयाञ्चक्रथुः / कल्पयामासथुः / कल्पयाम्बभूवथुः कल्पयाञ्चक्र / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव उत्तम कल्पयाञ्चकर / कल्पयाञ्चकार / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव कल्पयाञ्चकृव / कल्पयामासिव / कल्पयाम्बभूविव कल्पयाञ्चकृम / कल्पयामासिम / कल्पयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचकल्पत् / अचकल्पद् / अचीकॢपत् / अचीकॢपद् अचकल्पताम् / अचीकॢपताम् अचकल्पन् / अचीकॢपन् मध्यम अचकल्पः / अचीकॢपः अचकल्पतम् / अचीकॢपतम् अचकल्पत / अचीकॢपत उत्तम अचकल्पम् / अचीकॢपम् अचकल्पाव / अचीकॢपाव अचकल्पाम / अचीकॢपाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्प्यात् / कल्प्याद् कल्प्यास्ताम् कल्प्यासुः मध्यम कल्प्याः कल्प्यास्तम् कल्प्यास्त उत्तम कल्प्यासम् कल्प्यास्व कल्प्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अकल्पयिष्यत् / अकल्पयिष्यद् अकल्पयिष्यताम् अकल्पयिष्यन् मध्यम अकल्पयिष्यः अकल्पयिष्यतम् अकल्पयिष्यत उत्तम अकल्पयिष्यम् अकल्पयिष्याव अकल्पयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयते कल्पयेते कल्पयन्ते मध्यम कल्पयसे कल्पयेथे कल्पयध्वे उत्तम कल्पये कल्पयावहे कल्पयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयताम् कल्पयेताम् कल्पयन्ताम् मध्यम कल्पयस्व कल्पयेथाम् कल्पयध्वम् उत्तम कल्पयै कल्पयावहै कल्पयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अकल्पयत अकल्पयेताम् अकल्पयन्त मध्यम अकल्पयथाः अकल्पयेथाम् अकल्पयध्वम् उत्तम अकल्पये अकल्पयावहि अकल्पयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयेत कल्पयेयाताम् कल्पयेरन् मध्यम कल्पयेथाः कल्पयेयाथाम् कल्पयेध्वम् उत्तम कल्पयेय कल्पयेवहि कल्पयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिष्यते कल्पयिष्येते कल्पयिष्यन्ते मध्यम कल्पयिष्यसे कल्पयिष्येथे कल्पयिष्यध्वे उत्तम कल्पयिष्ये कल्पयिष्यावहे कल्पयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिता कल्पयितारौ कल्पयितारः मध्यम कल्पयितासे कल्पयितासाथे कल्पयिताध्वे उत्तम कल्पयिताहे कल्पयितास्वहे कल्पयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयाञ्चक्रे / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव कल्पयाञ्चक्राते / कल्पयामासतुः / कल्पयाम्बभूवतुः कल्पयाञ्चक्रिरे / कल्पयामासुः / कल्पयाम्बभूवुः मध्यम कल्पयाञ्चकृषे / कल्पयामासिथ / कल्पयाम्बभूविथ कल्पयाञ्चक्राथे / कल्पयामासथुः / कल्पयाम्बभूवथुः कल्पयाञ्चकृढ्वे / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव उत्तम कल्पयाञ्चक्रे / कल्पयामास / कल्पयाम्बभूव कल्पयाञ्चकृवहे / कल्पयामासिव / कल्पयाम्बभूविव कल्पयाञ्चकृमहे / कल्पयामासिम / कल्पयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अचकल्पत / अचीकॢपत अचकल्पेताम् / अचीकॢपेताम् अचकल्पन्त / अचीकॢपन्त मध्यम अचकल्पथाः / अचीकॢपथाः अचकल्पेथाम् / अचीकॢपेथाम् अचकल्पध्वम् / अचीकॢपध्वम् उत्तम अचकल्पे / अचीकॢपे अचकल्पावहि / अचीकॢपावहि अचकल्पामहि / अचीकॢपामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिषीष्ट कल्पयिषीयास्ताम् कल्पयिषीरन् मध्यम कल्पयिषीष्ठाः कल्पयिषीयास्थाम् कल्पयिषीढ्वम् / कल्पयिषीध्वम् उत्तम कल्पयिषीय कल्पयिषीवहि कल्पयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अकल्पयिष्यत अकल्पयिष्येताम् अकल्पयिष्यन्त मध्यम अकल्पयिष्यथाः अकल्पयिष्येथाम् अकल्पयिष्यध्वम् उत्तम अकल्पयिष्ये अकल्पयिष्यावहि अकल्पयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्प्यते कल्प्येते कल्प्यन्ते मध्यम कल्प्यसे कल्प्येथे कल्प्यध्वे उत्तम कल्प्ये कल्प्यावहे कल्प्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्प्यताम् कल्प्येताम् कल्प्यन्ताम् मध्यम कल्प्यस्व कल्प्येथाम् कल्प्यध्वम् उत्तम कल्प्यै कल्प्यावहै कल्प्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अकल्प्यत अकल्प्येताम् अकल्प्यन्त मध्यम अकल्प्यथाः अकल्प्येथाम् अकल्प्यध्वम् उत्तम अकल्प्ये अकल्प्यावहि अकल्प्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्प्येत कल्प्येयाताम् कल्प्येरन् मध्यम कल्प्येथाः कल्प्येयाथाम् कल्प्येध्वम् उत्तम कल्प्येय कल्प्येवहि कल्प्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम कल्पयिष्यते / कल्पिष्यते कल्पयिष्येते / कल्पिष्येते कल्पयिष्यन्ते / कल्पिष्यन्ते मध्यम कल्पयिष्यसे / कल्पिष्यसे कल्पयिष्येथे / कल्पिष्येथे कल्पयिष्यध्वे / कल्पिष्यध्वे उत्तम कल्पयिष्ये / कल्पिष्ये कल्पयिष्यावहे / कल्पिष्यावहे कल्पयिष्यामहे / कल्पिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त कल्पन — — कल्पनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त कल्पक कल्पकः कल्पिका कल्पकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त कल्पयितृ कल्पयिता कल्पयित्री कल्पयितृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त कल्प्य कल्प्यः कल्प्या कल्प्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) कल्पयितव्य कल्पयितव्यः कल्पयितव्या कल्पयितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त कल्पनीय कल्पनीयः कल्पनीया कल्पनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) कल्पित कल्पितः कल्पिता कल्पितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) कल्पितवत् कल्पितवान् कल्पितवती कल्पितवत् / कल्पितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) कल्पयत् कल्पयन् कल्पयन्ती कल्पयत् / कल्पयद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त कल्पयिष्यत् कल्पयिष्यन् कल्पयिष्यती / कल्पयिष्यन्ती कल्पयिष्यत् / कल्पयिष्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) कल्पयमान कल्पयमानः कल्पयमाना कल्पयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) कल्पयित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रकल्प्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) कल्पयितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय कल्पम् — — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त कल्प्ति — कल्प्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त कल्पयाम्बभूवस् कल्पयाम्बभूवान् कल्पयाम्बभूषी कल्पयाम्बभूवत् / कल्पयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।