🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:30:44 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

पुष् (पुषँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0280
धात्वर्थ: धारणे — धारण करना, पालन करना (to wear, to obey)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपोषति / पोषयतिपोषतः / पोषयतःपोषन्ति / पोषयन्ति
मध्यमपोषयसि / पोषसिपोषथः / पोषयथःपोषथ / पोषयथ
उत्तमपोषयामि / पोषामिपोषयावः / पोषावःपोषयामः / पोषामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपोषतात् / पोषताद् / पोषतु / पोषयतात् / पोषयताद् / पोषयतुपोषताम् / पोषयताम्पोषन्तु / पोषयन्तु
मध्यमपोष / पोषतात् / पोषताद् / पोषय / पोषयतात् / पोषयताद्पोषतम् / पोषयतम्पोषत / पोषयत
उत्तमपोषयाणि / पोषाणिपोषयाव / पोषावपोषयाम / पोषाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपोषत् / अपोषद् / अपोषयत् / अपोषयद्अपोषताम् / अपोषयताम्अपोषन् / अपोषयन्
मध्यमअपोषः / अपोषयःअपोषतम् / अपोषयतम्अपोषत / अपोषयत
उत्तमअपोषम् / अपोषयम्अपोषयाव / अपोषावअपोषयाम / अपोषाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपोषयेत् / पोषयेद् / पोषेत् / पोषेद्पोषयेताम् / पोषेताम्पोषयेयुः / पोषेयुः
मध्यमपोषयेः / पोषेःपोषयेतम् / पोषेतम्पोषयेत / पोषेत
उत्तमपोषयेयम् / पोषेयम्पोषयेव / पोषेवपोषयेम / पोषेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपोषयिष्यति / पोषिष्यतिपोषयिष्यतः / पोषिष्यतःपोषयिष्यन्ति / पोषिष्यन्ति
मध्यमपोषयिष्यसि / पोषिष्यसिपोषयिष्यथः / पोषिष्यथःपोषयिष्यथ / पोषिष्यथ
उत्तमपोषयिष्यामि / पोषिष्यामिपोषयिष्यावः / पोषिष्यावःपोषयिष्यामः / पोषिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपोषयिता / पोषितापोषयितारौ / पोषितारौपोषयितारः / पोषितारः
मध्यमपोषयितासि / पोषितासिपोषयितास्थः / पोषितास्थःपोषयितास्थ / पोषितास्थ
उत्तमपोषयितास्मि / पोषितास्मिपोषयितास्वः / पोषितास्वःपोषयितास्मः / पोषितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपुपोष / पोषयाञ्चकार / पोषयामास / पोषयाम्बभूवपुपुषतुः / पोषयाञ्चक्रतुः / पोषयामासतुः / पोषयाम्बभूवतुःपुपुषुः / पोषयाञ्चक्रुः / पोषयामासुः / पोषयाम्बभूवुः
मध्यमपुपोषिथ / पोषयाञ्चकर्थ / पोषयामासिथ / पोषयाम्बभूविथपुपुषथुः / पोषयाञ्चक्रथुः / पोषयामासथुः / पोषयाम्बभूवथुःपुपुष / पोषयाञ्चक्र / पोषयामास / पोषयाम्बभूव
उत्तमपुपोष / पोषयाञ्चकर / पोषयाञ्चकार / पोषयामास / पोषयाम्बभूवपुपुषिव / पोषयाञ्चकृव / पोषयामासिव / पोषयाम्बभूविवपुपुषिम / पोषयाञ्चकृम / पोषयामासिम / पोषयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपूपुषत् / अपूपुषद् / अपोषीत् / अपोषीद्अपूपुषताम् / अपोषिष्टाम्अपूपुषन् / अपोषिषुः
मध्यमअपूपुषः / अपोषीःअपूपुषतम् / अपोषिष्टम्अपूपुषत / अपोषिष्ट
उत्तमअपूपुषम् / अपोषिषम्अपूपुषाव / अपोषिष्वअपूपुषाम / अपोषिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपुष्यात् / पुष्याद् / पोष्यात् / पोष्याद्पुष्यास्ताम् / पोष्यास्ताम्पुष्यासुः / पोष्यासुः
मध्यमपुष्याः / पोष्याःपुष्यास्तम् / पोष्यास्तम्पुष्यास्त / पोष्यास्त
उत्तमपुष्यासम् / पोष्यासम्पुष्यास्व / पोष्यास्वपुष्यास्म / पोष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअपोषयिष्यत् / अपोषयिष्यद् / अपोषिष्यत् / अपोषिष्यद्अपोषयिष्यताम् / अपोषिष्यताम्अपोषयिष्यन् / अपोषिष्यन्
मध्यमअपोषयिष्यः / अपोषिष्यःअपोषयिष्यतम् / अपोषिष्यतम्अपोषयिष्यत / अपोषिष्यत
उत्तमअपोषयिष्यम् / अपोषिष्यम्अपोषयिष्याव / अपोषिष्यावअपोषयिष्याम / अपोषिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें