🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 05:21:02 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

तर्क् (तर्कँ)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0311
धात्वर्थ: भाषायाम् — बोलना, कहना, प्रकाशित होना, चमकना, तर्क करना, कल्पना करना, वाद करना, शंका करना (to speak, to talk)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्कति / तर्कयतितर्कतः / तर्कयतःतर्कन्ति / तर्कयन्ति
मध्यमतर्कयसि / तर्कसितर्कथः / तर्कयथःतर्कथ / तर्कयथ
उत्तमतर्कयामि / तर्कामितर्कयावः / तर्कावःतर्कयामः / तर्कामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्कतात् / तर्कताद् / तर्कतु / तर्कयतात् / तर्कयताद् / तर्कयतुतर्कताम् / तर्कयताम्तर्कन्तु / तर्कयन्तु
मध्यमतर्क / तर्कतात् / तर्कताद् / तर्कय / तर्कयतात् / तर्कयताद्तर्कतम् / तर्कयतम्तर्कत / तर्कयत
उत्तमतर्कयाणि / तर्काणितर्कयाव / तर्कावतर्कयाम / तर्काम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतर्कत् / अतर्कद् / अतर्कयत् / अतर्कयद्अतर्कताम् / अतर्कयताम्अतर्कन् / अतर्कयन्
मध्यमअतर्कः / अतर्कयःअतर्कतम् / अतर्कयतम्अतर्कत / अतर्कयत
उत्तमअतर्कम् / अतर्कयम्अतर्कयाव / अतर्कावअतर्कयाम / अतर्काम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्कयेत् / तर्कयेद् / तर्केत् / तर्केद्तर्कयेताम् / तर्केताम्तर्कयेयुः / तर्केयुः
मध्यमतर्कयेः / तर्केःतर्कयेतम् / तर्केतम्तर्कयेत / तर्केत
उत्तमतर्कयेयम् / तर्केयम्तर्कयेव / तर्केवतर्कयेम / तर्केम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्कयिष्यति / तर्किष्यतितर्कयिष्यतः / तर्किष्यतःतर्कयिष्यन्ति / तर्किष्यन्ति
मध्यमतर्कयिष्यसि / तर्किष्यसितर्कयिष्यथः / तर्किष्यथःतर्कयिष्यथ / तर्किष्यथ
उत्तमतर्कयिष्यामि / तर्किष्यामितर्कयिष्यावः / तर्किष्यावःतर्कयिष्यामः / तर्किष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्कयिता / तर्कितातर्कयितारौ / तर्कितारौतर्कयितारः / तर्कितारः
मध्यमतर्कयितासि / तर्कितासितर्कयितास्थः / तर्कितास्थःतर्कयितास्थ / तर्कितास्थ
उत्तमतर्कयितास्मि / तर्कितास्मितर्कयितास्वः / तर्कितास्वःतर्कयितास्मः / तर्कितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमततर्क / तर्कयाञ्चकार / तर्कयामास / तर्कयाम्बभूवततर्कतुः / तर्कयाञ्चक्रतुः / तर्कयामासतुः / तर्कयाम्बभूवतुःततर्कुः / तर्कयाञ्चक्रुः / तर्कयामासुः / तर्कयाम्बभूवुः
मध्यमततर्किथ / तर्कयाञ्चकर्थ / तर्कयामासिथ / तर्कयाम्बभूविथततर्कथुः / तर्कयाञ्चक्रथुः / तर्कयामासथुः / तर्कयाम्बभूवथुःततर्क / तर्कयाञ्चक्र / तर्कयामास / तर्कयाम्बभूव
उत्तमततर्क / तर्कयाञ्चकर / तर्कयाञ्चकार / तर्कयामास / तर्कयाम्बभूवततर्किव / तर्कयाञ्चकृव / तर्कयामासिव / तर्कयाम्बभूविवततर्किम / तर्कयाञ्चकृम / तर्कयामासिम / तर्कयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअततर्कत् / अततर्कद् / अतर्कीत् / अतर्कीद्अततर्कताम् / अतर्किष्टाम्अततर्कन् / अतर्किषुः
मध्यमअततर्कः / अतर्कीःअततर्कतम् / अतर्किष्टम्अततर्कत / अतर्किष्ट
उत्तमअततर्कम् / अतर्किषम्अततर्काव / अतर्किष्वअततर्काम / अतर्किष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमतर्क्यात् / तर्क्याद्तर्क्यास्ताम्तर्क्यासुः
मध्यमतर्क्याःतर्क्यास्तम्तर्क्यास्त
उत्तमतर्क्यासम्तर्क्यास्वतर्क्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअतर्कयिष्यत् / अतर्कयिष्यद् / अतर्किष्यत् / अतर्किष्यद्अतर्कयिष्यताम् / अतर्किष्यताम्अतर्कयिष्यन् / अतर्किष्यन्
मध्यमअतर्कयिष्यः / अतर्किष्यःअतर्कयिष्यतम् / अतर्किष्यतम्अतर्कयिष्यत / अतर्किष्यत
उत्तमअतर्कयिष्यम् / अतर्किष्यम्अतर्कयिष्याव / अतर्किष्यावअतर्कयिष्याम / अतर्किष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें