२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
तप् (तपँ)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0350
धात्वर्थ: दाहे — तप्त होना, जलना, जलाना, तप्त करना, मन या शरीर में जलना (to become hot, to glow, to burn, to be jealous)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तपति / तापयति तपतः / तापयतः तपन्ति / तापयन्ति मध्यम तपसि / तापयसि तपथः / तापयथः तपथ / तापयथ उत्तम तपामि / तापयामि तपावः / तापयावः तपामः / तापयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तपतात् / तपताद् / तपतु / तापयतात् / तापयताद् / तापयतु तपताम् / तापयताम् तपन्तु / तापयन्तु मध्यम तप / तपतात् / तपताद् / तापय / तापयतात् / तापयताद् तपतम् / तापयतम् तपत / तापयत उत्तम तपानि / तापयानि तपाव / तापयाव तपाम / तापयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतपत् / अतपद् / अतापयत् / अतापयद् अतपताम् / अतापयताम् अतपन् / अतापयन् मध्यम अतपः / अतापयः अतपतम् / अतापयतम् अतपत / अतापयत उत्तम अतपम् / अतापयम् अतपाव / अतापयाव अतपाम / अतापयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तपेत् / तपेद् / तापयेत् / तापयेद् तपेताम् / तापयेताम् तपेयुः / तापयेयुः मध्यम तपेः / तापयेः तपेतम् / तापयेतम् तपेत / तापयेत उत्तम तपेयम् / तापयेयम् तपेव / तापयेव तपेम / तापयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्स्यति / तापयिष्यति तप्स्यतः / तापयिष्यतः तप्स्यन्ति / तापयिष्यन्ति मध्यम तप्स्यसि / तापयिष्यसि तप्स्यथः / तापयिष्यथः तप्स्यथ / तापयिष्यथ उत्तम तप्स्यामि / तापयिष्यामि तप्स्यावः / तापयिष्यावः तप्स्यामः / तापयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्ता / तापयिता तप्तारौ / तापयितारौ तप्तारः / तापयितारः मध्यम तप्तासि / तापयितासि तप्तास्थः / तापयितास्थः तप्तास्थ / तापयितास्थ उत्तम तप्तास्मि / तापयितास्मि तप्तास्वः / तापयितास्वः तप्तास्मः / तापयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तताप / तापयाञ्चकार / तापयामास / तापयाम्बभूव तापयाञ्चक्रतुः / तापयामासतुः / तापयाम्बभूवतुः / तेपतुः तापयाञ्चक्रुः / तापयामासुः / तापयाम्बभूवुः / तेपुः मध्यम ततप्थ / तापयाञ्चकर्थ / तापयामासिथ / तापयाम्बभूविथ / तेपिथ तापयाञ्चक्रथुः / तापयामासथुः / तापयाम्बभूवथुः / तेपथुः तापयाञ्चक्र / तापयामास / तापयाम्बभूव / तेप उत्तम ततप / तताप / तापयाञ्चकर / तापयाञ्चकार / तापयामास / तापयाम्बभूव तापयाञ्चकृव / तापयामासिव / तापयाम्बभूविव / तेपिव तापयाञ्चकृम / तापयामासिम / तापयाम्बभूविम / तेपिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अताप्सीत् / अताप्सीद् / अतीतपत् / अतीतपद् अताप्ताम् / अतीतपताम् अताप्सुः / अतीतपन् मध्यम अताप्सीः / अतीतपः अताप्तम् / अतीतपतम् अताप्त / अतीतपत उत्तम अताप्सम् / अतीतपम् अताप्स्व / अतीतपाव अताप्स्म / अतीतपाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्यात् / तप्याद् / ताप्यात् / ताप्याद् तप्यास्ताम् / ताप्यास्ताम् तप्यासुः / ताप्यासुः मध्यम तप्याः / ताप्याः तप्यास्तम् / ताप्यास्तम् तप्यास्त / ताप्यास्त उत्तम तप्यासम् / ताप्यासम् तप्यास्व / ताप्यास्व तप्यास्म / ताप्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतप्स्यत् / अतप्स्यद् / अतापयिष्यत् / अतापयिष्यद् अतप्स्यताम् / अतापयिष्यताम् अतप्स्यन् / अतापयिष्यन् मध्यम अतप्स्यः / अतापयिष्यः अतप्स्यतम् / अतापयिष्यतम् अतप्स्यत / अतापयिष्यत उत्तम अतप्स्यम् / अतापयिष्यम् अतप्स्याव / अतापयिष्याव अतप्स्याम / अतापयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयते तापयेते तापयन्ते मध्यम तापयसे तापयेथे तापयध्वे उत्तम तापये तापयावहे तापयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयताम् तापयेताम् तापयन्ताम् मध्यम तापयस्व तापयेथाम् तापयध्वम् उत्तम तापयै तापयावहै तापयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतापयत अतापयेताम् अतापयन्त मध्यम अतापयथाः अतापयेथाम् अतापयध्वम् उत्तम अतापये अतापयावहि अतापयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयेत तापयेयाताम् तापयेरन् मध्यम तापयेथाः तापयेयाथाम् तापयेध्वम् उत्तम तापयेय तापयेवहि तापयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयिष्यते तापयिष्येते तापयिष्यन्ते मध्यम तापयिष्यसे तापयिष्येथे तापयिष्यध्वे उत्तम तापयिष्ये तापयिष्यावहे तापयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयिता तापयितारौ तापयितारः मध्यम तापयितासे तापयितासाथे तापयिताध्वे उत्तम तापयिताहे तापयितास्वहे तापयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयाञ्चक्रे / तापयामास / तापयाम्बभूव तापयाञ्चक्राते / तापयामासतुः / तापयाम्बभूवतुः तापयाञ्चक्रिरे / तापयामासुः / तापयाम्बभूवुः मध्यम तापयाञ्चकृषे / तापयामासिथ / तापयाम्बभूविथ तापयाञ्चक्राथे / तापयामासथुः / तापयाम्बभूवथुः तापयाञ्चकृढ्वे / तापयामास / तापयाम्बभूव उत्तम तापयाञ्चक्रे / तापयामास / तापयाम्बभूव तापयाञ्चकृवहे / तापयामासिव / तापयाम्बभूविव तापयाञ्चकृमहे / तापयामासिम / तापयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतीतपत अतीतपेताम् अतीतपन्त मध्यम अतीतपथाः अतीतपेथाम् अतीतपध्वम् उत्तम अतीतपे अतीतपावहि अतीतपामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तापयिषीष्ट तापयिषीयास्ताम् तापयिषीरन् मध्यम तापयिषीष्ठाः तापयिषीयास्थाम् तापयिषीढ्वम् / तापयिषीध्वम् उत्तम तापयिषीय तापयिषीवहि तापयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतापयिष्यत अतापयिष्येताम् अतापयिष्यन्त मध्यम अतापयिष्यथाः अतापयिष्येथाम् अतापयिष्यध्वम् उत्तम अतापयिष्ये अतापयिष्यावहि अतापयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्यते / ताप्यते तप्येते / ताप्येते तप्यन्ते / ताप्यन्ते मध्यम तप्यसे / ताप्यसे तप्येथे / ताप्येथे तप्यध्वे / ताप्यध्वे उत्तम तप्ये / ताप्ये तप्यावहे / ताप्यावहे तप्यामहे / ताप्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्यताम् / ताप्यताम् तप्येताम् / ताप्येताम् तप्यन्ताम् / ताप्यन्ताम् मध्यम तप्यस्व / ताप्यस्व तप्येथाम् / ताप्येथाम् तप्यध्वम् / ताप्यध्वम् उत्तम तप्यै / ताप्यै तप्यावहै / ताप्यावहै तप्यामहै / ताप्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अतप्यत / अताप्यत अतप्येताम् / अताप्येताम् अतप्यन्त / अताप्यन्त मध्यम अतप्यथाः / अताप्यथाः अतप्येथाम् / अताप्येथाम् अतप्यध्वम् / अताप्यध्वम् उत्तम अतप्ये / अताप्ये अतप्यावहि / अताप्यावहि अतप्यामहि / अताप्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्येत / ताप्येत तप्येयाताम् / ताप्येयाताम् तप्येरन् / ताप्येरन् मध्यम तप्येथाः / ताप्येथाः तप्येयाथाम् / ताप्येयाथाम् तप्येध्वम् / ताप्येध्वम् उत्तम तप्येय / ताप्येय तप्येवहि / ताप्येवहि तप्येमहि / ताप्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम तप्स्यते / तापयिष्यते / तापिष्यते तप्स्येते / तापयिष्येते / तापिष्येते तप्स्यन्ते / तापयिष्यन्ते / तापिष्यन्ते मध्यम तप्स्यसे / तापयिष्यसे / तापिष्यसे तप्स्येथे / तापयिष्येथे / तापिष्येथे तप्स्यध्वे / तापयिष्यध्वे / तापिष्यध्वे उत्तम तप्स्ये / तापयिष्ये / तापिष्ये तप्स्यावहे / तापयिष्यावहे / तापिष्यावहे तप्स्यामहे / तापयिष्यामहे / तापिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त तपन — — तपनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त तापक तापकः तापिका तापकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त तप्तृ तप्ता तप्त्री तप्तृ
यत् विध्यर्थक कृदन्त तप्य तप्यः तप्या तप्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) तप्तव्य तप्तव्यः तप्तव्या तप्तव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त तपनीय तपनीयः तपनीया तपनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) तप्त तप्तः तप्ता तप्तम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) तप्तवत् तप्तवान् तप्तवती तप्तवत् / तप्तवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) तपत् तपन् तपन्ती तपत् / तपद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त तप्स्यत् तप्स्यन् तप्स्यती / तप्स्यन्ती तप्स्यत् / तप्स्यद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) तापयमान तापयमानः तापयमाना तापयमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) तप्त्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रतप्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) तप्तुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय तापम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त ताप तापः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त तप्ति — तप्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त तेपिवस् तेपिवान् तेपुषी तेपिवत् / तेपिवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।