२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
रूक्ष (रूक्ष)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0452पारुष्ये — कठिन होना, रुक्ष होना, कठोर वचन बोलना, नीरस होना, शुष्क होना (to become hard, to become dry, to speak harshly, to be dull)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयति रूक्षयतः रूक्षयन्ति मध्यम रूक्षयसि रूक्षयथः रूक्षयथ उत्तम रूक्षयामि रूक्षयावः रूक्षयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयतात् / रूक्षयताद् / रूक्षयतु रूक्षयताम् रूक्षयन्तु मध्यम रूक्षय / रूक्षयतात् / रूक्षयताद् रूक्षयतम् रूक्षयत उत्तम रूक्षयाणि रूक्षयाव रूक्षयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरूक्षयत् / अरूक्षयद् अरूक्षयताम् अरूक्षयन् मध्यम अरूक्षयः अरूक्षयतम् अरूक्षयत उत्तम अरूक्षयम् अरूक्षयाव अरूक्षयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयेत् / रूक्षयेद् रूक्षयेताम् रूक्षयेयुः मध्यम रूक्षयेः रूक्षयेतम् रूक्षयेत उत्तम रूक्षयेयम् रूक्षयेव रूक्षयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिष्यति रूक्षयिष्यतः रूक्षयिष्यन्ति मध्यम रूक्षयिष्यसि रूक्षयिष्यथः रूक्षयिष्यथ उत्तम रूक्षयिष्यामि रूक्षयिष्यावः रूक्षयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिता रूक्षयितारौ रूक्षयितारः मध्यम रूक्षयितासि रूक्षयितास्थः रूक्षयितास्थ उत्तम रूक्षयितास्मि रूक्षयितास्वः रूक्षयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयाञ्चकार / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव रूक्षयाञ्चक्रतुः / रूक्षयामासतुः / रूक्षयाम्बभूवतुः रूक्षयाञ्चक्रुः / रूक्षयामासुः / रूक्षयाम्बभूवुः मध्यम रूक्षयाञ्चकर्थ / रूक्षयामासिथ / रूक्षयाम्बभूविथ रूक्षयाञ्चक्रथुः / रूक्षयामासथुः / रूक्षयाम्बभूवथुः रूक्षयाञ्चक्र / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव उत्तम रूक्षयाञ्चकर / रूक्षयाञ्चकार / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव रूक्षयाञ्चकृव / रूक्षयामासिव / रूक्षयाम्बभूविव रूक्षयाञ्चकृम / रूक्षयामासिम / रूक्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरुरूक्षत् / अरुरूक्षद् अरुरूक्षताम् अरुरूक्षन् मध्यम अरुरूक्षः अरुरूक्षतम् अरुरूक्षत उत्तम अरुरूक्षम् अरुरूक्षाव अरुरूक्षाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्ष्यात् / रूक्ष्याद् रूक्ष्यास्ताम् रूक्ष्यासुः मध्यम रूक्ष्याः रूक्ष्यास्तम् रूक्ष्यास्त उत्तम रूक्ष्यासम् रूक्ष्यास्व रूक्ष्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरूक्षयिष्यत् / अरूक्षयिष्यद् अरूक्षयिष्यताम् अरूक्षयिष्यन् मध्यम अरूक्षयिष्यः अरूक्षयिष्यतम् अरूक्षयिष्यत उत्तम अरूक्षयिष्यम् अरूक्षयिष्याव अरूक्षयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयते रूक्षयेते रूक्षयन्ते मध्यम रूक्षयसे रूक्षयेथे रूक्षयध्वे उत्तम रूक्षये रूक्षयावहे रूक्षयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयताम् रूक्षयेताम् रूक्षयन्ताम् मध्यम रूक्षयस्व रूक्षयेथाम् रूक्षयध्वम् उत्तम रूक्षयै रूक्षयावहै रूक्षयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरूक्षयत अरूक्षयेताम् अरूक्षयन्त मध्यम अरूक्षयथाः अरूक्षयेथाम् अरूक्षयध्वम् उत्तम अरूक्षये अरूक्षयावहि अरूक्षयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयेत रूक्षयेयाताम् रूक्षयेरन् मध्यम रूक्षयेथाः रूक्षयेयाथाम् रूक्षयेध्वम् उत्तम रूक्षयेय रूक्षयेवहि रूक्षयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिष्यते रूक्षयिष्येते रूक्षयिष्यन्ते मध्यम रूक्षयिष्यसे रूक्षयिष्येथे रूक्षयिष्यध्वे उत्तम रूक्षयिष्ये रूक्षयिष्यावहे रूक्षयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिता रूक्षयितारौ रूक्षयितारः मध्यम रूक्षयितासे रूक्षयितासाथे रूक्षयिताध्वे उत्तम रूक्षयिताहे रूक्षयितास्वहे रूक्षयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयाञ्चक्रे / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव रूक्षयाञ्चक्राते / रूक्षयामासतुः / रूक्षयाम्बभूवतुः रूक्षयाञ्चक्रिरे / रूक्षयामासुः / रूक्षयाम्बभूवुः मध्यम रूक्षयाञ्चकृषे / रूक्षयामासिथ / रूक्षयाम्बभूविथ रूक्षयाञ्चक्राथे / रूक्षयामासथुः / रूक्षयाम्बभूवथुः रूक्षयाञ्चकृढ्वे / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव उत्तम रूक्षयाञ्चक्रे / रूक्षयामास / रूक्षयाम्बभूव रूक्षयाञ्चकृवहे / रूक्षयामासिव / रूक्षयाम्बभूविव रूक्षयाञ्चकृमहे / रूक्षयामासिम / रूक्षयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरुरूक्षत अरुरूक्षेताम् अरुरूक्षन्त मध्यम अरुरूक्षथाः अरुरूक्षेथाम् अरुरूक्षध्वम् उत्तम अरुरूक्षे अरुरूक्षावहि अरुरूक्षामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिषीष्ट रूक्षयिषीयास्ताम् रूक्षयिषीरन् मध्यम रूक्षयिषीष्ठाः रूक्षयिषीयास्थाम् रूक्षयिषीढ्वम् / रूक्षयिषीध्वम् उत्तम रूक्षयिषीय रूक्षयिषीवहि रूक्षयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरूक्षयिष्यत अरूक्षयिष्येताम् अरूक्षयिष्यन्त मध्यम अरूक्षयिष्यथाः अरूक्षयिष्येथाम् अरूक्षयिष्यध्वम् उत्तम अरूक्षयिष्ये अरूक्षयिष्यावहि अरूक्षयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्ष्यते रूक्ष्येते रूक्ष्यन्ते मध्यम रूक्ष्यसे रूक्ष्येथे रूक्ष्यध्वे उत्तम रूक्ष्ये रूक्ष्यावहे रूक्ष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्ष्यताम् रूक्ष्येताम् रूक्ष्यन्ताम् मध्यम रूक्ष्यस्व रूक्ष्येथाम् रूक्ष्यध्वम् उत्तम रूक्ष्यै रूक्ष्यावहै रूक्ष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अरूक्ष्यत अरूक्ष्येताम् अरूक्ष्यन्त मध्यम अरूक्ष्यथाः अरूक्ष्येथाम् अरूक्ष्यध्वम् उत्तम अरूक्ष्ये अरूक्ष्यावहि अरूक्ष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्ष्येत रूक्ष्येयाताम् रूक्ष्येरन् मध्यम रूक्ष्येथाः रूक्ष्येयाथाम् रूक्ष्येध्वम् उत्तम रूक्ष्येय रूक्ष्येवहि रूक्ष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम रूक्षयिष्यते / रूक्षिष्यते रूक्षयिष्येते / रूक्षिष्येते रूक्षयिष्यन्ते / रूक्षिष्यन्ते मध्यम रूक्षयिष्यसे / रूक्षिष्यसे रूक्षयिष्येथे / रूक्षिष्येथे रूक्षयिष्यध्वे / रूक्षिष्यध्वे उत्तम रूक्षयिष्ये / रूक्षिष्ये रूक्षयिष्यावहे / रूक्षिष्यावहे रूक्षयिष्यामहे / रूक्षिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त रूक्षण — — रूक्षणम् ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त रूक्षक रूक्षकः रूक्षिका रूक्षकम् तृच् कर्तृवाचक कृदन्त रूक्षयितृ रूक्षयिता रूक्षयित्री रूक्षयितृ यत् विध्यर्थक कृदन्त रूक्ष्य रूक्ष्यः रूक्ष्या रूक्ष्यम् तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) रूक्षयितव्य रूक्षयितव्यः रूक्षयितव्या रूक्षयितव्यम् अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त रूक्षणीय रूक्षणीयः रूक्षणीया रूक्षणीयम् क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) रूक्षित रूक्षितः रूक्षिता रूक्षितम् क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) रूक्षितवत् रूक्षितवान् रूक्षितवती रूक्षितवत् / रूक्षितवद् शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) रूक्षयत् रूक्षयन् रूक्षयन्ती रूक्षयत् / रूक्षयद् स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त रूक्षयिष्यत् रूक्षयिष्यन् रूक्षयिष्यती / रूक्षयिष्यन्ती रूक्षयिष्यत् / रूक्षयिष्यद् शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) रूक्षयमाण रूक्षयमाणः रूक्षयमाणा रूक्षयमाणम् क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) रूक्षयित्वा — — — ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्ररूक्ष्य — — — तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) रूक्षयितुम् — — — णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय रूक्षम् — — — क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त रूष्टि — रूष्टिः — क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त रूक्षयाम्बभूवस् रूक्षयाम्बभूवान् रूक्षयाम्बभूषी रूक्षयाम्बभूवत् / रूक्षयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।