🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:34:52 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

दुःख (दुःख)

चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0476
धात्वर्थ: तत्क्रियायाम् — दुःख देना (to make sad, to be sad)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयतिदुःखयतःदुःखयन्ति
मध्यमदुःखयसिदुःखयथःदुःखयथ
उत्तमदुःखयामिदुःखयावःदुःखयामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयतात् / दुःखयताद् / दुःखयतुदुःखयताम्दुःखयन्तु
मध्यमदुःखय / दुःखयतात् / दुःखयताद्दुःखयतम्दुःखयत
उत्तमदुःखयानिदुःखयावदुःखयाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदुःखयत् / अदुःखयद्अदुःखयताम्अदुःखयन्
मध्यमअदुःखयःअदुःखयतम्अदुःखयत
उत्तमअदुःखयम्अदुःखयावअदुःखयाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयेत् / दुःखयेद्दुःखयेताम्दुःखयेयुः
मध्यमदुःखयेःदुःखयेतम्दुःखयेत
उत्तमदुःखयेयम्दुःखयेवदुःखयेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयिष्यतिदुःखयिष्यतःदुःखयिष्यन्ति
मध्यमदुःखयिष्यसिदुःखयिष्यथःदुःखयिष्यथ
उत्तमदुःखयिष्यामिदुःखयिष्यावःदुःखयिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयितादुःखयितारौदुःखयितारः
मध्यमदुःखयितासिदुःखयितास्थःदुःखयितास्थ
उत्तमदुःखयितास्मिदुःखयितास्वःदुःखयितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःखयाञ्चकार / दुःखयामास / दुःखयाम्बभूवदुःखयाञ्चक्रतुः / दुःखयामासतुः / दुःखयाम्बभूवतुःदुःखयाञ्चक्रुः / दुःखयामासुः / दुःखयाम्बभूवुः
मध्यमदुःखयाञ्चकर्थ / दुःखयामासिथ / दुःखयाम्बभूविथदुःखयाञ्चक्रथुः / दुःखयामासथुः / दुःखयाम्बभूवथुःदुःखयाञ्चक्र / दुःखयामास / दुःखयाम्बभूव
उत्तमदुःखयाञ्चकर / दुःखयाञ्चकार / दुःखयामास / दुःखयाम्बभूवदुःखयाञ्चकृव / दुःखयामासिव / दुःखयाम्बभूविवदुःखयाञ्चकृम / दुःखयामासिम / दुःखयाम्बभूविम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदुदुःखत् / अदुदुःखद्अदुदुःखताम्अदुदुःखन्
मध्यमअदुदुःखःअदुदुःखतम्अदुदुःखत
उत्तमअदुदुःखम्अदुदुःखावअदुदुःखाम

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमदुःख्यात् / दुःख्याद्दुःख्यास्ताम्दुःख्यासुः
मध्यमदुःख्याःदुःख्यास्तम्दुःख्यास्त
उत्तमदुःख्यासम्दुःख्यास्वदुःख्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअदुःखयिष्यत् / अदुःखयिष्यद्अदुःखयिष्यताम्अदुःखयिष्यन्
मध्यमअदुःखयिष्यःअदुःखयिष्यतम्अदुःखयिष्यत
उत्तमअदुःखयिष्यम्अदुःखयिष्यावअदुःखयिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें