२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
वर्ण (वर्ण)
चुरादिगण · उभयपदी · धातुपाठ 10.0484वर्णक्रियाविस्तारगुणवचनेषु — वर्णन करना, विस्तृत करना, फैलाना, प्रशंसा करना, चमकना, प्रकाशित करना (to explain, to elaborate, to spread, to praise, to glow, to shine)
कर्तरि — परस्मैपद कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयति वर्णयतः वर्णयन्ति मध्यम वर्णयसि वर्णयथः वर्णयथ उत्तम वर्णयामि वर्णयावः वर्णयामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयतात् / वर्णयताद् / वर्णयतु वर्णयताम् वर्णयन्तु मध्यम वर्णय / वर्णयतात् / वर्णयताद् वर्णयतम् वर्णयत उत्तम वर्णयानि वर्णयाव वर्णयाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अवर्णयत् / अवर्णयद् अवर्णयताम् अवर्णयन् मध्यम अवर्णयः अवर्णयतम् अवर्णयत उत्तम अवर्णयम् अवर्णयाव अवर्णयाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयेत् / वर्णयेद् वर्णयेताम् वर्णयेयुः मध्यम वर्णयेः वर्णयेतम् वर्णयेत उत्तम वर्णयेयम् वर्णयेव वर्णयेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिष्यति वर्णयिष्यतः वर्णयिष्यन्ति मध्यम वर्णयिष्यसि वर्णयिष्यथः वर्णयिष्यथ उत्तम वर्णयिष्यामि वर्णयिष्यावः वर्णयिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिता वर्णयितारौ वर्णयितारः मध्यम वर्णयितासि वर्णयितास्थः वर्णयितास्थ उत्तम वर्णयितास्मि वर्णयितास्वः वर्णयितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयाञ्चकार / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव वर्णयाञ्चक्रतुः / वर्णयामासतुः / वर्णयाम्बभूवतुः वर्णयाञ्चक्रुः / वर्णयामासुः / वर्णयाम्बभूवुः मध्यम वर्णयाञ्चकर्थ / वर्णयामासिथ / वर्णयाम्बभूविथ वर्णयाञ्चक्रथुः / वर्णयामासथुः / वर्णयाम्बभूवथुः वर्णयाञ्चक्र / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव उत्तम वर्णयाञ्चकर / वर्णयाञ्चकार / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव वर्णयाञ्चकृव / वर्णयामासिव / वर्णयाम्बभूविव वर्णयाञ्चकृम / वर्णयामासिम / वर्णयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अववर्णत् / अववर्णद् अववर्णताम् अववर्णन् मध्यम अववर्णः अववर्णतम् अववर्णत उत्तम अववर्णम् अववर्णाव अववर्णाम
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्ण्यात् / वर्ण्याद् वर्ण्यास्ताम् वर्ण्यासुः मध्यम वर्ण्याः वर्ण्यास्तम् वर्ण्यास्त उत्तम वर्ण्यासम् वर्ण्यास्व वर्ण्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अवर्णयिष्यत् / अवर्णयिष्यद् अवर्णयिष्यताम् अवर्णयिष्यन् मध्यम अवर्णयिष्यः अवर्णयिष्यतम् अवर्णयिष्यत उत्तम अवर्णयिष्यम् अवर्णयिष्याव अवर्णयिष्याम
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयते वर्णयेते वर्णयन्ते मध्यम वर्णयसे वर्णयेथे वर्णयध्वे उत्तम वर्णये वर्णयावहे वर्णयामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयताम् वर्णयेताम् वर्णयन्ताम् मध्यम वर्णयस्व वर्णयेथाम् वर्णयध्वम् उत्तम वर्णयै वर्णयावहै वर्णयामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अवर्णयत अवर्णयेताम् अवर्णयन्त मध्यम अवर्णयथाः अवर्णयेथाम् अवर्णयध्वम् उत्तम अवर्णये अवर्णयावहि अवर्णयामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयेत वर्णयेयाताम् वर्णयेरन् मध्यम वर्णयेथाः वर्णयेयाथाम् वर्णयेध्वम् उत्तम वर्णयेय वर्णयेवहि वर्णयेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिष्यते वर्णयिष्येते वर्णयिष्यन्ते मध्यम वर्णयिष्यसे वर्णयिष्येथे वर्णयिष्यध्वे उत्तम वर्णयिष्ये वर्णयिष्यावहे वर्णयिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिता वर्णयितारौ वर्णयितारः मध्यम वर्णयितासे वर्णयितासाथे वर्णयिताध्वे उत्तम वर्णयिताहे वर्णयितास्वहे वर्णयितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयाञ्चक्रे / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव वर्णयाञ्चक्राते / वर्णयामासतुः / वर्णयाम्बभूवतुः वर्णयाञ्चक्रिरे / वर्णयामासुः / वर्णयाम्बभूवुः मध्यम वर्णयाञ्चकृषे / वर्णयामासिथ / वर्णयाम्बभूविथ वर्णयाञ्चक्राथे / वर्णयामासथुः / वर्णयाम्बभूवथुः वर्णयाञ्चकृढ्वे / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव उत्तम वर्णयाञ्चक्रे / वर्णयामास / वर्णयाम्बभूव वर्णयाञ्चकृवहे / वर्णयामासिव / वर्णयाम्बभूविव वर्णयाञ्चकृमहे / वर्णयामासिम / वर्णयाम्बभूविम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अववर्णत अववर्णेताम् अववर्णन्त मध्यम अववर्णथाः अववर्णेथाम् अववर्णध्वम् उत्तम अववर्णे अववर्णावहि अववर्णामहि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिषीष्ट वर्णयिषीयास्ताम् वर्णयिषीरन् मध्यम वर्णयिषीष्ठाः वर्णयिषीयास्थाम् वर्णयिषीढ्वम् / वर्णयिषीध्वम् उत्तम वर्णयिषीय वर्णयिषीवहि वर्णयिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अवर्णयिष्यत अवर्णयिष्येताम् अवर्णयिष्यन्त मध्यम अवर्णयिष्यथाः अवर्णयिष्येथाम् अवर्णयिष्यध्वम् उत्तम अवर्णयिष्ये अवर्णयिष्यावहि अवर्णयिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्ण्यते वर्ण्येते वर्ण्यन्ते मध्यम वर्ण्यसे वर्ण्येथे वर्ण्यध्वे उत्तम वर्ण्ये वर्ण्यावहे वर्ण्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्ण्यताम् वर्ण्येताम् वर्ण्यन्ताम् मध्यम वर्ण्यस्व वर्ण्येथाम् वर्ण्यध्वम् उत्तम वर्ण्यै वर्ण्यावहै वर्ण्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम अवर्ण्यत अवर्ण्येताम् अवर्ण्यन्त मध्यम अवर्ण्यथाः अवर्ण्येथाम् अवर्ण्यध्वम् उत्तम अवर्ण्ये अवर्ण्यावहि अवर्ण्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्ण्येत वर्ण्येयाताम् वर्ण्येरन् मध्यम वर्ण्येथाः वर्ण्येयाथाम् वर्ण्येध्वम् उत्तम वर्ण्येय वर्ण्येवहि वर्ण्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन प्रथम वर्णयिष्यते / वर्णिष्यते वर्णयिष्येते / वर्णिष्येते वर्णयिष्यन्ते / वर्णिष्यन्ते मध्यम वर्णयिष्यसे / वर्णिष्यसे वर्णयिष्येथे / वर्णिष्येथे वर्णयिष्यध्वे / वर्णिष्यध्वे उत्तम वर्णयिष्ये / वर्णिष्ये वर्णयिष्यावहे / वर्णिष्यावहे वर्णयिष्यामहे / वर्णिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त वर्णन — — वर्णनम् ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त वर्णक वर्णकः वर्णिका वर्णकम् तृच् कर्तृवाचक कृदन्त वर्णयितृ वर्णयिता वर्णयित्री वर्णयितृ यत् विध्यर्थक कृदन्त वर्ण्य वर्ण्यः वर्ण्या वर्ण्यम् तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) वर्णयितव्य वर्णयितव्यः वर्णयितव्या वर्णयितव्यम् अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त वर्णनीय वर्णनीयः वर्णनीया वर्णनीयम् क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) वर्णित वर्णितः वर्णिता वर्णितम् क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) वर्णितवत् वर्णितवान् वर्णितवती वर्णितवत् / वर्णितवद् शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) वर्णयत् वर्णयन् वर्णयन्ती वर्णयत् / वर्णयद् स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त वर्णयिष्यत् वर्णयिष्यन् वर्णयिष्यती / वर्णयिष्यन्ती वर्णयिष्यत् / वर्णयिष्यद् शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) वर्णयमान वर्णयमानः वर्णयमाना वर्णयमानम् क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) वर्णयित्वा — — — ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रवर्ण्य — — — तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) वर्णयितुम् — — — णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय वर्णम् — — — क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त वर्ण्टि — वर्ण्टिः — क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त वर्णयाम्बभूवस् वर्णयाम्बभूवान् वर्णयाम्बभूषी वर्णयाम्बभूवत् / वर्णयाम्बभूवद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।