🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:25:24 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

खर्ज् (खर्जँ)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0261
धात्वर्थ: व्यथने पूजने मार्जने च — दुःख देना, सताना, आतिश पूजन करना, सम्मान करना (to cause pain, to irritate, to worship, to respect)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्जतिखर्जतःखर्जन्ति
मध्यमखर्जसिखर्जथःखर्जथ
उत्तमखर्जामिखर्जावःखर्जामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्जतात् / खर्जताद् / खर्जतुखर्जताम्खर्जन्तु
मध्यमखर्ज / खर्जतात् / खर्जताद्खर्जतम्खर्जत
उत्तमखर्जानिखर्जावखर्जाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखर्जत् / अखर्जद्अखर्जताम्अखर्जन्
मध्यमअखर्जःअखर्जतम्अखर्जत
उत्तमअखर्जम्अखर्जावअखर्जाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्जेत् / खर्जेद्खर्जेताम्खर्जेयुः
मध्यमखर्जेःखर्जेतम्खर्जेत
उत्तमखर्जेयम्खर्जेवखर्जेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्जिष्यतिखर्जिष्यतःखर्जिष्यन्ति
मध्यमखर्जिष्यसिखर्जिष्यथःखर्जिष्यथ
उत्तमखर्जिष्यामिखर्जिष्यावःखर्जिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्जिताखर्जितारौखर्जितारः
मध्यमखर्जितासिखर्जितास्थःखर्जितास्थ
उत्तमखर्जितास्मिखर्जितास्वःखर्जितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचखर्जचखर्जतुःचखर्जुः
मध्यमचखर्जिथचखर्जथुःचखर्ज
उत्तमचखर्जचखर्जिवचखर्जिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखर्जीत् / अखर्जीद्अखर्जिष्टाम्अखर्जिषुः
मध्यमअखर्जीःअखर्जिष्टम्अखर्जिष्ट
उत्तमअखर्जिषम्अखर्जिष्वअखर्जिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमखर्ज्यात् / खर्ज्याद्खर्ज्यास्ताम्खर्ज्यासुः
मध्यमखर्ज्याःखर्ज्यास्तम्खर्ज्यास्त
उत्तमखर्ज्यासम्खर्ज्यास्वखर्ज्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअखर्जिष्यत् / अखर्जिष्यद्अखर्जिष्यताम्अखर्जिष्यन्
मध्यमअखर्जिष्यःअखर्जिष्यतम्अखर्जिष्यत
उत्तमअखर्जिष्यम्अखर्जिष्यावअखर्जिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें