२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
पिण्ड् (पिडिँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0307
धात्वर्थ: सङ्घाते — ढेर करना, राशि करना (to heap, to pile up, to gather)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डते पिण्डेते पिण्डन्ते मध्यम पिण्डसे पिण्डेथे पिण्डध्वे उत्तम पिण्डे पिण्डावहे पिण्डामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डताम् पिण्डेताम् पिण्डन्ताम् मध्यम पिण्डस्व पिण्डेथाम् पिण्डध्वम् उत्तम पिण्डै पिण्डावहै पिण्डामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपिण्डत अपिण्डेताम् अपिण्डन्त मध्यम अपिण्डथाः अपिण्डेथाम् अपिण्डध्वम् उत्तम अपिण्डे अपिण्डावहि अपिण्डामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डेत पिण्डेयाताम् पिण्डेरन् मध्यम पिण्डेथाः पिण्डेयाथाम् पिण्डेध्वम् उत्तम पिण्डेय पिण्डेवहि पिण्डेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डिष्यते पिण्डिष्येते पिण्डिष्यन्ते मध्यम पिण्डिष्यसे पिण्डिष्येथे पिण्डिष्यध्वे उत्तम पिण्डिष्ये पिण्डिष्यावहे पिण्डिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डिता पिण्डितारौ पिण्डितारः मध्यम पिण्डितासे पिण्डितासाथे पिण्डिताध्वे उत्तम पिण्डिताहे पिण्डितास्वहे पिण्डितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिपिण्डे पिपिण्डाते पिपिण्डिरे मध्यम पिपिण्डिषे पिपिण्डाथे पिपिण्डिध्वे उत्तम पिपिण्डे पिपिण्डिवहे पिपिण्डिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपिण्डिष्ट अपिण्डिषाताम् अपिण्डिषत मध्यम अपिण्डिष्ठाः अपिण्डिषाथाम् अपिण्डिध्वम् उत्तम अपिण्डिषि अपिण्डिष्वहि अपिण्डिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डिषीष्ट पिण्डिषीयास्ताम् पिण्डिषीरन् मध्यम पिण्डिषीष्ठाः पिण्डिषीयास्थाम् पिण्डिषीध्वम् उत्तम पिण्डिषीय पिण्डिषीवहि पिण्डिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपिण्डिष्यत अपिण्डिष्येताम् अपिण्डिष्यन्त मध्यम अपिण्डिष्यथाः अपिण्डिष्येथाम् अपिण्डिष्यध्वम् उत्तम अपिण्डिष्ये अपिण्डिष्यावहि अपिण्डिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्ड्यते पिण्ड्येते पिण्ड्यन्ते मध्यम पिण्ड्यसे पिण्ड्येथे पिण्ड्यध्वे उत्तम पिण्ड्ये पिण्ड्यावहे पिण्ड्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्ड्यताम् पिण्ड्येताम् पिण्ड्यन्ताम् मध्यम पिण्ड्यस्व पिण्ड्येथाम् पिण्ड्यध्वम् उत्तम पिण्ड्यै पिण्ड्यावहै पिण्ड्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अपिण्ड्यत अपिण्ड्येताम् अपिण्ड्यन्त मध्यम अपिण्ड्यथाः अपिण्ड्येथाम् अपिण्ड्यध्वम् उत्तम अपिण्ड्ये अपिण्ड्यावहि अपिण्ड्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्ड्येत पिण्ड्येयाताम् पिण्ड्येरन् मध्यम पिण्ड्येथाः पिण्ड्येयाथाम् पिण्ड्येध्वम् उत्तम पिण्ड्येय पिण्ड्येवहि पिण्ड्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम पिण्डिष्यते पिण्डिष्येते पिण्डिष्यन्ते मध्यम पिण्डिष्यसे पिण्डिष्येथे पिण्डिष्यध्वे उत्तम पिण्डिष्ये पिण्डिष्यावहे पिण्डिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त पिण्डन — — पिण्डनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त पिण्डक पिण्डकः पिण्डिका पिण्डकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त पिण्डितृ पिण्डिता पिण्डित्री पिण्डितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त पिण्ड्य पिण्ड्यः पिण्ड्या पिण्ड्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) पिण्डितव्य पिण्डितव्यः पिण्डितव्या पिण्डितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त पिण्डनीय पिण्डनीयः पिण्डनीया पिण्डनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) पिण्डित पिण्डितः पिण्डिता पिण्डितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) पिण्डितवत् पिण्डितवान् पिण्डितवती पिण्डितवत् / पिण्डितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) पिण्डमान पिण्डमानः पिण्डमाना पिण्डमानम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) पिण्डित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रपिण्ड्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) पिण्डितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय पिण्डम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त पिण्ड पिण्डः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त पिण्टि — पिण्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त पिपिण्ड्वस् पिपिण्ड्वान् पिपिण्डुषी पिपिण्ड्वत् / पिपिण्ड्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।