२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
गूर्व् (गुर्वीँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0655
धात्वर्थ: उद्यमने — उद्यम करना (to endeavour)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्वति गूर्वतः गूर्वन्ति मध्यम गूर्वसि गूर्वथः गूर्वथ उत्तम गूर्वामि गूर्वावः गूर्वामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्वतात् / गूर्वताद् / गूर्वतु गूर्वताम् गूर्वन्तु मध्यम गूर्व / गूर्वतात् / गूर्वताद् गूर्वतम् गूर्वत उत्तम गूर्वाणि गूर्वाव गूर्वाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अगूर्वत् / अगूर्वद् अगूर्वताम् अगूर्वन् मध्यम अगूर्वः अगूर्वतम् अगूर्वत उत्तम अगूर्वम् अगूर्वाव अगूर्वाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्वेत् / गूर्वेद् गूर्वेताम् गूर्वेयुः मध्यम गूर्वेः गूर्वेतम् गूर्वेत उत्तम गूर्वेयम् गूर्वेव गूर्वेम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्विष्यति गूर्विष्यतः गूर्विष्यन्ति मध्यम गूर्विष्यसि गूर्विष्यथः गूर्विष्यथ उत्तम गूर्विष्यामि गूर्विष्यावः गूर्विष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्विता गूर्वितारौ गूर्वितारः मध्यम गूर्वितासि गूर्वितास्थः गूर्वितास्थ उत्तम गूर्वितास्मि गूर्वितास्वः गूर्वितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम जुगूर्व जुगूर्वतुः जुगूर्वुः मध्यम जुगूर्विथ जुगूर्वथुः जुगूर्व उत्तम जुगूर्व जुगूर्विव जुगूर्विम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अगूर्वीत् / अगूर्वीद् अगूर्विष्टाम् अगूर्विषुः मध्यम अगूर्वीः अगूर्विष्टम् अगूर्विष्ट उत्तम अगूर्विषम् अगूर्विष्व अगूर्विष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्व्यात् / गूर्व्याद् गूर्व्यास्ताम् गूर्व्यासुः मध्यम गूर्व्याः गूर्व्यास्तम् गूर्व्यास्त उत्तम गूर्व्यासम् गूर्व्यास्व गूर्व्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अगूर्विष्यत् / अगूर्विष्यद् अगूर्विष्यताम् अगूर्विष्यन् मध्यम अगूर्विष्यः अगूर्विष्यतम् अगूर्विष्यत उत्तम अगूर्विष्यम् अगूर्विष्याव अगूर्विष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्व्यते गूर्व्येते गूर्व्यन्ते मध्यम गूर्व्यसे गूर्व्येथे गूर्व्यध्वे उत्तम गूर्व्ये गूर्व्यावहे गूर्व्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्व्यताम् गूर्व्येताम् गूर्व्यन्ताम् मध्यम गूर्व्यस्व गूर्व्येथाम् गूर्व्यध्वम् उत्तम गूर्व्यै गूर्व्यावहै गूर्व्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अगूर्व्यत अगूर्व्येताम् अगूर्व्यन्त मध्यम अगूर्व्यथाः अगूर्व्येथाम् अगूर्व्यध्वम् उत्तम अगूर्व्ये अगूर्व्यावहि अगूर्व्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्व्येत गूर्व्येयाताम् गूर्व्येरन् मध्यम गूर्व्येथाः गूर्व्येयाथाम् गूर्व्येध्वम् उत्तम गूर्व्येय गूर्व्येवहि गूर्व्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम गूर्विष्यते गूर्विष्येते गूर्विष्यन्ते मध्यम गूर्विष्यसे गूर्विष्येथे गूर्विष्यध्वे उत्तम गूर्विष्ये गूर्विष्यावहे गूर्विष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त गूर्वण — — गूर्वणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त गूर्वक गूर्वकः गूर्विका गूर्वकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त गूर्वितृ गूर्विता गूर्वित्री गूर्वितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त गूर्व्य गूर्व्यः गूर्व्या गूर्व्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) गूर्वितव्य गूर्वितव्यः गूर्वितव्या गूर्वितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त गूर्वणीय गूर्वणीयः गूर्वणीया गूर्वणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) गूर्ण गूर्णः गूर्णा गूर्णम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) गूर्णवत् गूर्णवान् गूर्णवती गूर्णवत् / गूर्णवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) गूर्वत् गूर्वन् गूर्वन्ती गूर्वत् / गूर्वद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त गूर्विष्यत् गूर्विष्यन् गूर्विष्यती / गूर्विष्यन्ती गूर्विष्यत् / गूर्विष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) गूर्वित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रगूर्व्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) गूर्वितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय गूर्वम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त गूर्व गूर्वः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त गूर्ति — गूर्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त जुगूर्वस् जुगूर्वान् जुगूरुषी जुगूर्वत् / जुगूर्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।