२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
निन्द् (णिदिँ)
भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0069
धात्वर्थ: कुत्सायाम् — निन्दा करना, दोष लगाना (to blame,to censure,to condemn, to insult, to ridicule, to revile, to criticise)
कर्तरि — परस्मैपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्दति निन्दतः निन्दन्ति मध्यम निन्दसि निन्दथः निन्दथ उत्तम निन्दामि निन्दावः निन्दामः
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्दतात् / निन्दताद् / निन्दतु निन्दताम् निन्दन्तु मध्यम निन्द / निन्दतात् / निन्दताद् निन्दतम् निन्दत उत्तम निन्दानि निन्दाव निन्दाम
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अनिन्दत् / अनिन्दद् अनिन्दताम् अनिन्दन् मध्यम अनिन्दः अनिन्दतम् अनिन्दत उत्तम अनिन्दम् अनिन्दाव अनिन्दाम
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्देत् / निन्देद् निन्देताम् निन्देयुः मध्यम निन्देः निन्देतम् निन्देत उत्तम निन्देयम् निन्देव निन्देम
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्दिष्यति निन्दिष्यतः निन्दिष्यन्ति मध्यम निन्दिष्यसि निन्दिष्यथः निन्दिष्यथ उत्तम निन्दिष्यामि निन्दिष्यावः निन्दिष्यामः
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्दिता निन्दितारौ निन्दितारः मध्यम निन्दितासि निन्दितास्थः निन्दितास्थ उत्तम निन्दितास्मि निन्दितास्वः निन्दितास्मः
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निनिन्द निनिन्दतुः निनिन्दुः मध्यम निनिन्दिथ निनिन्दथुः निनिन्द उत्तम निनिन्द निनिन्दिव निनिन्दिम
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अनिन्दीत् / अनिन्दीद् अनिन्दिष्टाम् अनिन्दिषुः मध्यम अनिन्दीः अनिन्दिष्टम् अनिन्दिष्ट उत्तम अनिन्दिषम् अनिन्दिष्व अनिन्दिष्म
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्द्यात् / निन्द्याद् निन्द्यास्ताम् निन्द्यासुः मध्यम निन्द्याः निन्द्यास्तम् निन्द्यास्त उत्तम निन्द्यासम् निन्द्यास्व निन्द्यास्म
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अनिन्दिष्यत् / अनिन्दिष्यद् अनिन्दिष्यताम् अनिन्दिष्यन् मध्यम अनिन्दिष्यः अनिन्दिष्यतम् अनिन्दिष्यत उत्तम अनिन्दिष्यम् अनिन्दिष्याव अनिन्दिष्याम
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्द्यते निन्द्येते निन्द्यन्ते मध्यम निन्द्यसे निन्द्येथे निन्द्यध्वे उत्तम निन्द्ये निन्द्यावहे निन्द्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्द्यताम् निन्द्येताम् निन्द्यन्ताम् मध्यम निन्द्यस्व निन्द्येथाम् निन्द्यध्वम् उत्तम निन्द्यै निन्द्यावहै निन्द्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अनिन्द्यत अनिन्द्येताम् अनिन्द्यन्त मध्यम अनिन्द्यथाः अनिन्द्येथाम् अनिन्द्यध्वम् उत्तम अनिन्द्ये अनिन्द्यावहि अनिन्द्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्द्येत निन्द्येयाताम् निन्द्येरन् मध्यम निन्द्येथाः निन्द्येयाथाम् निन्द्येध्वम् उत्तम निन्द्येय निन्द्येवहि निन्द्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम निन्दिष्यते निन्दिष्येते निन्दिष्यन्ते मध्यम निन्दिष्यसे निन्दिष्येथे निन्दिष्यध्वे उत्तम निन्दिष्ये निन्दिष्यावहे निन्दिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त निन्दन — — निन्दनम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त निन्दक निन्दकः निन्दिका निन्दकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त निन्दितृ निन्दिता निन्दित्री निन्दितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त निन्द्य निन्द्यः निन्द्या निन्द्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) निन्दितव्य निन्दितव्यः निन्दितव्या निन्दितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त निन्दनीय निन्दनीयः निन्दनीया निन्दनीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) निन्दित निन्दितः निन्दिता निन्दितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) निन्दितवत् निन्दितवान् निन्दितवती निन्दितवत् / निन्दितवद्
शतृ वर्तमानकालिक कृदन्त (परस्मैपद) निन्दत् निन्दन् निन्दन्ती निन्दत् / निन्दद्
स्य-शतृ भविष्यत्कालिक कृदन्त निन्दिष्यत् निन्दिष्यन् निन्दिष्यती / निन्दिष्यन्ती निन्दिष्यत् / निन्दिष्यद्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) निन्दित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रणिन्द्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) निन्दितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय निन्दम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त निन्द निन्दः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त निन्ति — निन्तिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त निनिन्द्वस् निनिन्द्वान् निनिन्दुषी निनिन्द्वत् / निनिन्द्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।