🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:24:55 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

भिक्ष् (भिक्षँ)

भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0690
धात्वर्थ: भिक्षायामलाभे लाभे च — याचना करना, मांगना, प्राप्त करना, प्राप्त न होना (to ask,to beg, to request)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षतेभिक्षेतेभिक्षन्ते
मध्यमभिक्षसेभिक्षेथेभिक्षध्वे
उत्तमभिक्षेभिक्षावहेभिक्षामहे

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षताम्भिक्षेताम्भिक्षन्ताम्
मध्यमभिक्षस्वभिक्षेथाम्भिक्षध्वम्
उत्तमभिक्षैभिक्षावहैभिक्षामहै

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभिक्षतअभिक्षेताम्अभिक्षन्त
मध्यमअभिक्षथाःअभिक्षेथाम्अभिक्षध्वम्
उत्तमअभिक्षेअभिक्षावहिअभिक्षामहि

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षेतभिक्षेयाताम्भिक्षेरन्
मध्यमभिक्षेथाःभिक्षेयाथाम्भिक्षेध्वम्
उत्तमभिक्षेयभिक्षेवहिभिक्षेमहि

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षिष्यतेभिक्षिष्येतेभिक्षिष्यन्ते
मध्यमभिक्षिष्यसेभिक्षिष्येथेभिक्षिष्यध्वे
उत्तमभिक्षिष्येभिक्षिष्यावहेभिक्षिष्यामहे

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षिताभिक्षितारौभिक्षितारः
मध्यमभिक्षितासेभिक्षितासाथेभिक्षिताध्वे
उत्तमभिक्षिताहेभिक्षितास्वहेभिक्षितास्महे

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमबिभिक्षेबिभिक्षातेबिभिक्षिरे
मध्यमबिभिक्षिषेबिभिक्षाथेबिभिक्षिध्वे
उत्तमबिभिक्षेबिभिक्षिवहेबिभिक्षिमहे

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभिक्षिष्टअभिक्षिषाताम्अभिक्षिषत
मध्यमअभिक्षिष्ठाःअभिक्षिषाथाम्अभिक्षिध्वम्
उत्तमअभिक्षिषिअभिक्षिष्वहिअभिक्षिष्महि

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमभिक्षिषीष्टभिक्षिषीयास्ताम्भिक्षिषीरन्
मध्यमभिक्षिषीष्ठाःभिक्षिषीयास्थाम्भिक्षिषीध्वम्
उत्तमभिक्षिषीयभिक्षिषीवहिभिक्षिषीमहि

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअभिक्षिष्यतअभिक्षिष्येताम्अभिक्षिष्यन्त
मध्यमअभिक्षिष्यथाःअभिक्षिष्येथाम्अभिक्षिष्यध्वम्
उत्तमअभिक्षिष्येअभिक्षिष्यावहिअभिक्षिष्यामहि

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें