🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 07:19:42 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

काङ्क्ष् (काक्षिँ)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0760
धात्वर्थ: काङ्क्षायाम् — चाहना, इच्छा करना (to desire, to long for, to wish)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्षतिकाङ्क्षतःकाङ्क्षन्ति
मध्यमकाङ्क्षसिकाङ्क्षथःकाङ्क्षथ
उत्तमकाङ्क्षामिकाङ्क्षावःकाङ्क्षामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्षतात् / काङ्क्षताद् / काङ्क्षतुकाङ्क्षताम्काङ्क्षन्तु
मध्यमकाङ्क्ष / काङ्क्षतात् / काङ्क्षताद्काङ्क्षतम्काङ्क्षत
उत्तमकाङ्क्षाणिकाङ्क्षावकाङ्क्षाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकाङ्क्षत् / अकाङ्क्षद्अकाङ्क्षताम्अकाङ्क्षन्
मध्यमअकाङ्क्षःअकाङ्क्षतम्अकाङ्क्षत
उत्तमअकाङ्क्षम्अकाङ्क्षावअकाङ्क्षाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्षेत् / काङ्क्षेद्काङ्क्षेताम्काङ्क्षेयुः
मध्यमकाङ्क्षेःकाङ्क्षेतम्काङ्क्षेत
उत्तमकाङ्क्षेयम्काङ्क्षेवकाङ्क्षेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्षिष्यतिकाङ्क्षिष्यतःकाङ्क्षिष्यन्ति
मध्यमकाङ्क्षिष्यसिकाङ्क्षिष्यथःकाङ्क्षिष्यथ
उत्तमकाङ्क्षिष्यामिकाङ्क्षिष्यावःकाङ्क्षिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्षिताकाङ्क्षितारौकाङ्क्षितारः
मध्यमकाङ्क्षितासिकाङ्क्षितास्थःकाङ्क्षितास्थ
उत्तमकाङ्क्षितास्मिकाङ्क्षितास्वःकाङ्क्षितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमचकाङ्क्षचकाङ्क्षतुःचकाङ्क्षुः
मध्यमचकाङ्क्षिथचकाङ्क्षथुःचकाङ्क्ष
उत्तमचकाङ्क्षचकाङ्क्षिवचकाङ्क्षिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकाङ्क्षीत् / अकाङ्क्षीद्अकाङ्क्षिष्टाम्अकाङ्क्षिषुः
मध्यमअकाङ्क्षीःअकाङ्क्षिष्टम्अकाङ्क्षिष्ट
उत्तमअकाङ्क्षिषम्अकाङ्क्षिष्वअकाङ्क्षिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमकाङ्क्ष्यात् / काङ्क्ष्याद्काङ्क्ष्यास्ताम्काङ्क्ष्यासुः
मध्यमकाङ्क्ष्याःकाङ्क्ष्यास्तम्काङ्क्ष्यास्त
उत्तमकाङ्क्ष्यासम्काङ्क्ष्यास्वकाङ्क्ष्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअकाङ्क्षिष्यत् / अकाङ्क्षिष्यद्अकाङ्क्षिष्यताम्अकाङ्क्षिष्यन्
मध्यमअकाङ्क्षिष्यःअकाङ्क्षिष्यतम्अकाङ्क्षिष्यत
उत्तमअकाङ्क्षिष्यम्अकाङ्क्षिष्यावअकाङ्क्षिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें