२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत् ) या अर्थ (जाना, read ) से खोजें
दक्ष् (दक्षँ)
भ्वादिगण · आत्मनेपदी · धातुपाठ 01.0874
धात्वर्थ: गतिहिंसनशासनवृद्धिशीघ्रार्थेषु — जाना, मारना (to go, to kill, to destroy)
कर्तरि — आत्मनेपद कर्मणि / भावे कृदन्त
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षते दक्षेते दक्षन्ते मध्यम दक्षसे दक्षेथे दक्षध्वे उत्तम दक्षे दक्षावहे दक्षामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षताम् दक्षेताम् दक्षन्ताम् मध्यम दक्षस्व दक्षेथाम् दक्षध्वम् उत्तम दक्षै दक्षावहै दक्षामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदक्षत अदक्षेताम् अदक्षन्त मध्यम अदक्षथाः अदक्षेथाम् अदक्षध्वम् उत्तम अदक्षे अदक्षावहि अदक्षामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षेत दक्षेयाताम् दक्षेरन् मध्यम दक्षेथाः दक्षेयाथाम् दक्षेध्वम् उत्तम दक्षेय दक्षेवहि दक्षेमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षिष्यते दक्षिष्येते दक्षिष्यन्ते मध्यम दक्षिष्यसे दक्षिष्येथे दक्षिष्यध्वे उत्तम दक्षिष्ये दक्षिष्यावहे दक्षिष्यामहे
लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षिता दक्षितारौ दक्षितारः मध्यम दक्षितासे दक्षितासाथे दक्षिताध्वे उत्तम दक्षिताहे दक्षितास्वहे दक्षितास्महे
लिट् लकार परोक्ष भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम ददक्षे ददक्षाते ददक्षिरे मध्यम ददक्षिषे ददक्षाथे ददक्षिध्वे उत्तम ददक्षे ददक्षिवहे ददक्षिमहे
लुङ् लकार सामान्य भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदक्षिष्ट अदक्षिषाताम् अदक्षिषत मध्यम अदक्षिष्ठाः अदक्षिषाथाम् अदक्षिध्वम् उत्तम अदक्षिषि अदक्षिष्वहि अदक्षिष्महि
आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षिषीष्ट दक्षिषीयास्ताम् दक्षिषीरन् मध्यम दक्षिषीष्ठाः दक्षिषीयास्थाम् दक्षिषीध्वम् उत्तम दक्षिषीय दक्षिषीवहि दक्षिषीमहि
लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदक्षिष्यत अदक्षिष्येताम् अदक्षिष्यन्त मध्यम अदक्षिष्यथाः अदक्षिष्येथाम् अदक्षिष्यध्वम् उत्तम अदक्षिष्ये अदक्षिष्यावहि अदक्षिष्यामहि
कर्मणि प्रयोग में क्रिया कर्म के अनुसार (सकर्मक धातु), भावे प्रयोग में सदा प्रथम पुरुष एकवचन (अकर्मक धातु) — आत्मनेपद के प्रत्यय।
लट् लकार वर्तमान काल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्ष्यते दक्ष्येते दक्ष्यन्ते मध्यम दक्ष्यसे दक्ष्येथे दक्ष्यध्वे उत्तम दक्ष्ये दक्ष्यावहे दक्ष्यामहे
लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्ष्यताम् दक्ष्येताम् दक्ष्यन्ताम् मध्यम दक्ष्यस्व दक्ष्येथाम् दक्ष्यध्वम् उत्तम दक्ष्यै दक्ष्यावहै दक्ष्यामहै
लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम अदक्ष्यत अदक्ष्येताम् अदक्ष्यन्त मध्यम अदक्ष्यथाः अदक्ष्येथाम् अदक्ष्यध्वम् उत्तम अदक्ष्ये अदक्ष्यावहि अदक्ष्यामहि
विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्ष्येत दक्ष्येयाताम् दक्ष्येरन् मध्यम दक्ष्येथाः दक्ष्येयाथाम् दक्ष्येध्वम् उत्तम दक्ष्येय दक्ष्येवहि दक्ष्येमहि
लृट् लकार सामान्य भविष्यत्
पुरुष एकवचन द्विवचन बहुवचन
प्रथम दक्षिष्यते दक्षिष्येते दक्षिष्यन्ते मध्यम दक्षिष्यसे दक्षिष्येथे दक्षिष्यध्वे उत्तम दक्षिष्ये दक्षिष्यावहे दक्षिष्यामहे
प्रत्यय प्रयोग / अर्थ प्रातिपदिक / अव्यय पुंलिङ्ग स्त्रीलिङ्ग नपुंसकलिङ्ग
ल्युट् भाववाचक/करणवाचक कृदन्त दक्षण — — दक्षणम्
ण्वुल् कर्तृवाचक कृदन्त दक्षक दक्षकः दक्षिका दक्षकम्
तृच् कर्तृवाचक कृदन्त दक्षितृ दक्षिता दक्षित्री दक्षितृ
ण्यत् विध्यर्थक कृदन्त दक्ष्य दक्ष्यः दक्ष्या दक्ष्यम्
तव्य विध्यर्थक कृदन्त (करना चाहिए) दक्षितव्य दक्षितव्यः दक्षितव्या दक्षितव्यम्
अनीयर् विध्यर्थक कृदन्त दक्षणीय दक्षणीयः दक्षणीया दक्षणीयम्
क्त भूतकालिक कर्मणि कृदन्त (निष्ठा) दक्षित दक्षितः दक्षिता दक्षितम्
क्तवतु भूतकालिक कर्तरि कृदन्त (निष्ठा) दक्षितवत् दक्षितवान् दक्षितवती दक्षितवत् / दक्षितवद्
शानच् वर्तमानकालिक कृदन्त (आत्मनेपद) दक्षमाण दक्षमाणः दक्षमाणा दक्षमाणम्
क्त्वा पूर्वकालिक अव्यय (करके) दक्षित्वा — — —
ल्यप् पूर्वकालिक अव्यय, उपसर्ग-सहित (करके) प्रदक्ष्य — — —
तुमुन् निमित्तार्थक अव्यय (करने के लिए) दक्षितुम् — — —
णमुल् पूर्वकालिक/आभीक्ष्ण्य अव्यय दक्षम् — — —
घञ् भाववाचक कृदन्त दक्ष दक्षः — —
क्तिन् भाववाचक स्त्रीलिङ्ग कृदन्त दष्टि — दष्टिः —
क्वसु भूतकालिक (लिट्) कृदन्त ददक्ष्वस् ददक्ष्वान् ददक्षुषी ददक्ष्वत् / ददक्ष्वद्
इन कृदन्त-प्रातिपदिकों के सम्पूर्ण विभक्ति-रूप शब्द-रूपावली में देखें (जैसे क्त — भूत → पुंलिङ्ग "राम" के समान)।