🕉️ 28 October 2026, Wednesday · 06:25:14 PM · CDSHARMA.IN

📘 धातु-रूपावली

२२००+ धातुओं के दसों लकारों के रूप, कर्मणि-भावे प्रयोग व कृदन्त — धातु, क्रिया-रूप (गच्छति, अकरोत्) या अर्थ (जाना, read) से खोजें

फण् (फणँ)

भ्वादिगण · परस्मैपदी · धातुपाठ 01.0955
धात्वर्थ: गतिदीप्त्योः — जाना, तेजोहीन करना (to go,to take away charm)

लट् लकार वर्तमान काल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफणतिफणतःफणन्ति
मध्यमफणसिफणथःफणथ
उत्तमफणामिफणावःफणामः

लोट् लकार आज्ञा / प्रार्थना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफणतात् / फणताद् / फणतुफणताम्फणन्तु
मध्यमफण / फणतात् / फणताद्फणतम्फणत
उत्तमफणानिफणावफणाम

लङ् लकार अनद्यतन भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअफणत् / अफणद्अफणताम्अफणन्
मध्यमअफणःअफणतम्अफणत
उत्तमअफणम्अफणावअफणाम

विधिलिङ् लकार विधि / चाहिए / सम्भावना

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफणेत् / फणेद्फणेताम्फणेयुः
मध्यमफणेःफणेतम्फणेत
उत्तमफणेयम्फणेवफणेम

लृट् लकार सामान्य भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफणिष्यतिफणिष्यतःफणिष्यन्ति
मध्यमफणिष्यसिफणिष्यथःफणिष्यथ
उत्तमफणिष्यामिफणिष्यावःफणिष्यामः

लुट् लकार अनद्यतन भविष्यत्

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफणिताफणितारौफणितारः
मध्यमफणितासिफणितास्थःफणितास्थ
उत्तमफणितास्मिफणितास्वःफणितास्मः

लिट् लकार परोक्ष भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमपफाणपफणतुः / फेणतुःपफणुः / फेणुः
मध्यमपफणिथ / फेणिथपफणथुः / फेणथुःपफण / फेण
उत्तमपफण / पफाणपफणिव / फेणिवपफणिम / फेणिम

लुङ् लकार सामान्य भूतकाल

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअफणीत् / अफणीद् / अफाणीत् / अफाणीद्अफणिष्टाम् / अफाणिष्टाम्अफणिषुः / अफाणिषुः
मध्यमअफणीः / अफाणीःअफणिष्टम् / अफाणिष्टम्अफणिष्ट / अफाणिष्ट
उत्तमअफणिषम् / अफाणिषम्अफणिष्व / अफाणिष्वअफणिष्म / अफाणिष्म

आशीर्लिङ् लकार आशीर्वाद

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमफण्यात् / फण्याद्फण्यास्ताम्फण्यासुः
मध्यमफण्याःफण्यास्तम्फण्यास्त
उत्तमफण्यासम्फण्यास्वफण्यास्म

लृङ् लकार क्रियातिपत्ति (हेतुहेतुमद्भूत)

पुरुषएकवचनद्विवचनबहुवचन
प्रथमअफणिष्यत् / अफणिष्यद्अफणिष्यताम्अफणिष्यन्
मध्यमअफणिष्यःअफणिष्यतम्अफणिष्यत
उत्तमअफणिष्यम्अफणिष्यावअफणिष्याम

ⓘ धातुपाठ व धातुरूप-डेटा साभार: ashtadhyayi.com (मुक्त डेटा)। कुछ धातुओं के वैकल्पिक/वैदिक रूप "/" से दिखाये गये हैं। शब्दों के रूप हेतु शब्द-रूपावली, श्लोक-विश्लेषण हेतु श्लोकार्थ-बोधिनी।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें