🕉️ 19 November 2026, Thursday · 04:00:49 PM · CDSHARMA.IN

📚 उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश

अर्थ · व्याकरण · व्युत्पत्ति · पर्याय · समास · शास्त्रीय उद्धरण — पाँच प्रामाणिक कोश व अमरकोश एक साथ

279,511 शीर्ष-शब्द · 452,554 कोश-प्रविष्टियाँ

अगम्य
agamya
🟠 शब्दसागर🔵 मोनियर-विलियम्स🟣 आप्टे🟢 वाचस्पत्यम्🟤 शब्दकल्पद्रुम
🟠 हिन्दी शब्दसागरहिन्दी में अर्थ
अगम्य वि॰ [सं॰]
१. न जाने योग्य ।
२. जहाँ कोई जा न सके । पहुँच के बाहर । अवघाट । गहन ।
३. विकट । कठिन । मुश- किल ।
४. अपार । बहुत । अत्यंत ।
५. जिसमें बुद्धि न पहुँचे । बुद्धि के बाहर । अज्ञेय । दुर्बोध । उ॰—गम्य अगम्य अंश दो रहई । तीन देव वहाँ लगि कहई ।—कबीर सा॰, पृ॰ ९०९ ।
६. अथाह । बहुत गहरा ।
७. जिससे विषय भोग अनुचित हो [को॰] ।
स्रोत: हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
🔵 मोनियर-विलियम्स संस्कृत-अंग्रेज़ी कोशअंग्रेज़ी में अर्थ
अ-गम्य mfn. unfit to be walked in, or to be approached
not to be approached (sexually)
inaccessible
unattainable
unintelligible
unsuitable.
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (4,2)
स्रोत: Monier-Williams, A Sanskrit-English Dictionary (1899). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries, University of Cologne — CC BY-NC-SA।
🟣 आप्टे संस्कृत-अंग्रेज़ी कोशअंग्रेज़ी में अर्थ
अगम्य a. [न गंतुमर्हति, गम्-यत् न. त.] 1 Not fit to be walked in or approached, unapproachable, inaccessible (lit. & fig.); योगिनामप्यगम्यः &c., --2 Inconceivable, incomprehensible; मनसोऽगम्य ईश्वरः God transcends mind (conception or thought); याः संपदस्ता मनसोप्यगम्याः Śi. 3. 59, See under गम्य also. --Comp. --रूप a. of unsurpassed or inconceivable nature, form, &c.; ˚रूपां पदवीं प्रपित्सुना Ki. 1. 9.
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (0009-c)
स्रोत: V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।
🟢 वाचस्पत्यम् (संस्कृत-संस्कृत)संस्कृत में अर्थ
अगम्य त्रि० न--गन्तुमर्हति गम--यत् न० त० । गमनानर्हे “अगम्या सा भवत्तत्र यत्राभूत् स महारण इति” चण्डी । अन्त्यजातिस्त्रियां स्त्री । “अगम्यां च स्त्रियं गत्वेति” “अगम्यागमनञ्चैव जातिभ्रंशकराणि षडिति” च स्मृतिः दुर्बोध्ये “योगिनामप्यगम्योऽसाविति” पुराणम् ।”
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (0047,a)
स्रोत: तारानाथ तर्कवाचस्पति, वाचस्पत्यम् (1873–1884). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
🟤 शब्दकल्पद्रुम (संस्कृत-संस्कृत)संस्कृत में अर्थ
अगम्यं, त्रि, (न गम्य इति । न + गम् + यत् ।) अगन्तव्यं । अगमनीयं । गमनायोग्यं । यथा, -- “अगम्या साभवत्तत्र यत्राभूत् स महारणः” । इति देवीमाहात्म्यं ॥
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (1-007-b)
स्रोत: राधाकान्तदेव, शब्दकल्पद्रुम (1822–1858). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
🔗 इससे बने/आरम्भ होने वाले शब्द (समास व व्युत्पन्न)
🔁 जिनके अर्थ में "अगम्य" आता है (2)
स्रोत व श्रेय:
  • हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
  • Monier-Williams, A Sanskrit-English Dictionary (1899). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries, University of Cologne — CC BY-NC-SA।
  • V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।
  • तारानाथ तर्कवाचस्पति, वाचस्पत्यम् (1873–1884). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
  • राधाकान्तदेव, शब्दकल्पद्रुम (1822–1858). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।

Cologne Digital Sanskrit Dictionaries के डिजिटल पाठ CC BY-NC-SA लाइसेंस के अनुसार निःशुल्क, गैर-व्यावसायिक उपयोग हेतु श्रेय सहित प्रस्तुत हैं। यह शब्दकोश-सेवा पूर्णतः निःशुल्क है। पुराने मुद्रित ग्रन्थों के डिजिटल पाठ में कहीं-कहीं टंकण/OCR दोष सम्भव हैं — सन्देह होने पर "📄 मूल मुद्रित पृष्ठ" देखें।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें