अवधिः [अव-धा-कि] 1 Application, attention. --2 Boundary, limit exclusive or inclusive, (in time or space); conclusion, determination; एकैकस्य जगत्त्रयप्रमथनत्राणावधिर्योग्यता Mv. 1. 46; रवितेजसामवधिनाधिवेष्टितम् Ki. 12. 22. --3 Furthest limit; दृष्ट आह्लादनीयानामवधिः K. 124; स्मरशापावधिदां सरस्वतीं Ku. 4. 43; conclusion; oft. at the end of comp., in the sense of ‘ending with,’ ‘as far as’, ‘till’; एष ते जीवितावधिः प्रवादः U. 1; तत्प्रत्यागमनकालावधयोपि तावत् ध्रियंतां प्राणाः K. 171; व्याडी रक्षतु मे देहं ततः प्रत्यागमावधि Ks. 4. 100; स्कंधः स्यान्मूलाच्छाखावधिस्तरोः Ak. --4 Period of time, time; सर्वे निदाघावधिना प्रमृष्टाः R. 16. 52; शेषान् मासान् विरहदिवसस्थापितस्यावधेर्वा Me. 87; अपि समाप्तः वनवासस्यावधिः Mv. 7, 2. 48; विवाहं मासावधिकमकल्पयत् Dk. 54, 174; K. 328; Ki. 12. 17; यदवधि-तवधि from or ever since, till, Bv. 2. 79; अथ चेदवधिः प्रतीक्ष्यते Ki. 2. 16. --5 An engagement, appointment; रमणीयोवधिर्विधिना विसंवादितः Ś. 6. --6 A division, district, department; जनपदतदवध्योश्च P. IV. 2. 124. --7 A hole, pit. ˚ता, ˚त्वं limit, limitation.
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (0182-a) स्रोत: V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।