🕉️ 19 November 2026, Thursday · 04:09:33 PM · CDSHARMA.IN

📚 उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश

अर्थ · व्याकरण · व्युत्पत्ति · पर्याय · समास · शास्त्रीय उद्धरण — पाँच प्रामाणिक कोश व अमरकोश एक साथ

279,511 शीर्ष-शब्द · 452,554 कोश-प्रविष्टियाँ

तारीफ
tārīpha
🟠 शब्दसागर
🟠 हिन्दी शब्दसागरहिन्दी में अर्थ
तारीफ संज्ञा स्त्री॰ [अ॰ तारीफ़]
१. लक्षण । परिभाषा ।
२. वर्णन । विवरण ।
३. बखान । प्रशंसा । श्लाघा । क्रि॰ प्र॰—करना ।—होना ।
४. प्रशंसा की बात । विशेषता । गुण । सिफत । जैसे,—यही तो इस दवा में तारीफ है कि जरा भी नहीं लगती । मुहा॰—तारीफ के पुल बाँधना = बहुत अधिक प्रशंसा करना । अतिरंजित प्रशंसा करना । उ॰—मुबारक कदम ने तो तारीफ के पुल ही बांध दिए ।—फिसाना॰, भा॰ ३, पृ॰ ३५ ।
स्रोत: हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
🔁 जिनके अर्थ में "तारीफ" आता है (18)
संस्तव प्रशंसा । स्तुति । तारीफस्तुति गुणकीर्तन । स्तव । प्रशंसा । तारीफ । बड़ाई । क्रि॰ प्र॰—करनाप्रशंसा गुणवर्णन । स्तुति । बडा़ई । श्लाघा । तारीफश्लाघा प्रशंसा । तारीफसंशंसा तारीफ । स्तुतिसराह पु संज्ञा स्त्री॰ बड़ाई । प्रशंसा । तारीफ । श्लाघाखुतबा तारीफ । प्रशंसातहसीन प्रशंसा । तारीफ । श्लाघासराहना तारीफ करना । बड़ाई करना । प्रंशसा करनासिताइश तारीफ । प्रशंसागुणानुवाद गुणकथन । प्रशंसा । तारीफ । बडा़ईसना हमेशा । सर्वदा । नित्यसुष्ठु अतिशय । अत्यंतपरिभाषा परिष्कृत भाषण । स्पष्ट कथन । संशयरहित कथन या बातव्यावृत्ति खंड़नशंस प्रतिज्ञा । इकरारवर्णन चित्रण । रँगनाशस्ति स्तुत्ति । स्तोत्र
स्रोत व श्रेय:
  • हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
  • Monier-Williams, A Sanskrit-English Dictionary (1899). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries, University of Cologne — CC BY-NC-SA।
  • V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।
  • तारानाथ तर्कवाचस्पति, वाचस्पत्यम् (1873–1884). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
  • राधाकान्तदेव, शब्दकल्पद्रुम (1822–1858). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।

Cologne Digital Sanskrit Dictionaries के डिजिटल पाठ CC BY-NC-SA लाइसेंस के अनुसार निःशुल्क, गैर-व्यावसायिक उपयोग हेतु श्रेय सहित प्रस्तुत हैं। यह शब्दकोश-सेवा पूर्णतः निःशुल्क है। पुराने मुद्रित ग्रन्थों के डिजिटल पाठ में कहीं-कहीं टंकण/OCR दोष सम्भव हैं — सन्देह होने पर "📄 मूल मुद्रित पृष्ठ" देखें।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें