🕉️ 19 November 2026, Thursday · 11:28:09 AM · CDSHARMA.IN

📚 उमा संस्कृत-हिन्दी महाशब्दकोश

अर्थ · व्याकरण · व्युत्पत्ति · पर्याय · समास · शास्त्रीय उद्धरण — पाँच प्रामाणिक कोश व अमरकोश एक साथ

279,511 शीर्ष-शब्द · 452,554 कोश-प्रविष्टियाँ

घर
ghara
🟠 शब्दसागर🟣 आप्टे🟢 वाचस्पत्यम्
📗 अमरकोश — पर्याय
स्थूणा (3.3.57)
🟠 हिन्दी शब्दसागरहिन्दी में अर्थ
स्रोत: हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
🟣 आप्टे संस्कृत-अंग्रेज़ी कोशअंग्रेज़ी में अर्थ
स्रोत: V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।
🟢 वाचस्पत्यम् (संस्कृत-संस्कृत)संस्कृत में अर्थ
घर पु० हम्यते गम्यतेऽतिथिभिः हन-- “हन्तेरन् घश्च” उणा० नलोपश्च । गृहे दशपादीवृत्तिः ।
📄 मूल मुद्रित पृष्ठ (2789,a)
स्रोत: तारानाथ तर्कवाचस्पति, वाचस्पत्यम् (1873–1884). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
🔗 इससे बने/आरम्भ होने वाले शब्द (समास व व्युत्पन्न)
🔁 जिनके अर्थ में "घर" आता है (60)
ओक घर । स्थान । निवासस्थानगय घर । मकानकुट घर । गृहकेत घर । भवनगृह घर । मकान । निवासस्थान । आश्रमगेह घर । मकान । निवासस्थानभवन घर । मकानवसि भवन । घरसदन रहने का स्थान । घर । मकानआगार घर । मंदिर । मकाननिलय मकान । घरशाला घर । गृह । मकानचैत्य मकान । घरनिकेत घर । मकान । स्थान । जगहनिवात रहने का स्थान । घरउदवसित घर । भवनधर्त्र घर । भवननिकेतन वासस्थान । घर । मकानपस्त्य गृह । निवास । घरवस्त्य बसने की जगह । घरवास्तु शुभ निवासयोग्य स्थान । वह स्थान जिसपर घर उठाया जाय । डीह । विशेष—घर बन…निकाय्य आवास । निवास । घरगृभ घर । गृहओकस् घर । गृह । दे॰ 'ओक' । यौ॰—वनौकस् दिवौकस्वाटी वास्तु । इमारत । घरसदस् रहने का स्थान । मकान । घरछत्वर घरदम दंड जो दमन करने के लिये दिया जाता है । सजावन बन । जंगलअमा अमावस्यापुर वह बड़ी बस्ती जहाँ कई ग्रामों या बस्तियों के लोगों को व्यवहार आदि के ल…वास अवस्थान । रहना । निवासवेश कपड़े लत्ते और गहने आदि पहनकर अपने आपकी सजानाशरण रक्षा । आड़ । आश्रय । पनाह । जैसे,— अव तो मैं आपकी ही शरण में आया हूँआवास रहने की जगह । निवासस्थानकानन जंगल । बनकेतन निमंत्रण । आह्वानक्षय धीरे धीरे घटना । ह्रास । अपचयगर्त गड्ढा । गड़हापर्प नई घास । हरी घासमंडप ऐसा स्थान जहाँ बहुत से लोग धूप, वर्षा आदि से बचंते हुए बैठ सकें । विश्…वसति वास । रहनावसती वास । रहनासत्र यज्ञ, हवन, दान आदिअस्तक मोक्षनिकाय समूह । झुंड़निवसन गाँवनिवास रहने की क्रिया या भावनिवेश विवाहमंदिर वासस्थानश्राम मास । महीनानिशांत रात्रि का अंत । पिछली रात । रात का चौथा पहरवैजयंत इंद्र की पुरी का नामप्रतिश्रय वह स्यान जहाँ यज्ञ होता है । यज्ञशालागोह छिपकली की जाति का एक जंगली जंतु जो आकर में नेवले से कुछ बड़ा होता है ।…धाम महाभारत के अनुसार एक प्रकार के देवतानिलयन डेरा डालनानिषदन उपवेशन । बैठनाधिष्ट्य स्थान । जगहवासतेयी रात । रात्रि
स्रोत व श्रेय:
  • हिन्दी शब्दसागर — नागरी प्रचारिणी सभा, काशी (1916–1928; सं. श्यामसुन्दरदास आदि)। सार्वजनिक (मुक्त) कृति। डिजिटल पाठ: indic-dict (sanskrit-coders) परियोजना — OCR से बना होने के कारण कहीं-कहीं वर्तनी-दोष सम्भव।
  • Monier-Williams, A Sanskrit-English Dictionary (1899). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries, University of Cologne — CC BY-NC-SA।
  • V. S. Apte, The Practical Sanskrit-English Dictionary (1890). डिजिटल संस्करण © The Sanskrit Library & Thomas Malten / Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA 3.0।
  • तारानाथ तर्कवाचस्पति, वाचस्पत्यम् (1873–1884). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।
  • राधाकान्तदेव, शब्दकल्पद्रुम (1822–1858). डिजिटल संस्करण: Cologne Digital Sanskrit Dictionaries — CC BY-NC-SA।

Cologne Digital Sanskrit Dictionaries के डिजिटल पाठ CC BY-NC-SA लाइसेंस के अनुसार निःशुल्क, गैर-व्यावसायिक उपयोग हेतु श्रेय सहित प्रस्तुत हैं। यह शब्दकोश-सेवा पूर्णतः निःशुल्क है। पुराने मुद्रित ग्रन्थों के डिजिटल पाठ में कहीं-कहीं टंकण/OCR दोष सम्भव हैं — सन्देह होने पर "📄 मूल मुद्रित पृष्ठ" देखें।

💬 ज्योतिषीय प्रश्न पूछें